???? ???? ????? ??????? ????

در‌این یادداشت، بیشتر با بقعه کریمه اهل بیت حضرت معصومه درود الله علیها آشنا خوا‌هیم شد. شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد
طهران- الکوثر: حضرت معصومه (س) دختر گرامی امام هفتم شیعه‌ها حضرت موسی بن جعفر (ع) میباشد. رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد مامان مکرمه وی حضرت نجمه خاتون (س) میباشد. آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد میلاد آن حضرت در روز اولیه ذیقعده سال ١٧٣ هجری قمری در مدینه منوره واقع شد‌ه‌است. مسجد النبی کوهسنگی مشهد

در سال ٢٠٠ هجری قمری به‌دنبال پافشاری و ارعاب مأمون عباسی هجرت تبعید سیرتکامل حضرت رضا (ع) به مرو جاری ساختن شد و آن حضرت فارغ از این که کسی از قوم و قبیله و اهل بیت خویش را همپا خویش بیاورند راهی خراسان شدند.

1 سال بعداز مسافرت تبعید سیرتکامل حضرت رضا (ع) به مرو، در سال 201 هجری قمری، به شوق و اشتیاق دیدار اخوی و ادای رسالت زینبی و پیام ولایت، به یار جمعی از برادران و برادرزادگان به طرف خراسان تکان کرد و در هر شهر و محلی آیتم استقبال عموم واقع میشد. درشهر ساوه جمعی از معارضان اهلبیت که از تامین مأموران حکومت بهره مند بودند، رمز رویکرد کاروان آن‌ها‌را گرفته و با ملازمان حضرت وارد نزاع شدند، در فیض به طور تقریبً تمامی مردان کاروان به شهیدشدن رسیدند، حتی بنابر نقلی حضرت (س) معصومه را نیز مسموم کردند.



به هر اکنون، یا این که بر تاثیر حزن و اندوه زیاد از این ماتم و یا این که بر تاثیر مسمومیت از زهر جفا، حضرت فاطمه معصومه (س)مریض شدند و زیرا دیگر قابلیت ادامه شیوه به طرف خراسان خلا قصد شهر قم را نمود. به طور تقریبً در روز ٢٣ ربیع الاول سال ٢٠١ هجری قمری حضرت وارد شهر مقدس قم شدند. و در محلی که امروز «میدان میر» نامیده میگردد در خانه «موسی بن خزرج» فرود آمدند و افتخار میزبانی حضرت بخش وی شد.

آن بزرگوار به مقطع ١٧ روز درین شهر معاش کرد محل معاش و عبادت آن حضرت در مکتب ستیه به اسم «بیت النور» حال محل زیارت ارادت مندان آن حضرت میباشد.

سرنوشت در روز دهم ربیع الثانی و «سازه بر قولی دوازدهم ربع الثانی» سال ٢٠١ هجری قبل از آن که دیدگان مبارکش به دیدار اخوی پر‌نور گردد، در دیار دوری و با حزن فراوان چشم از دنیا فروبست. عموم قم با تجلیل فراوان پیکر پاکش را به سوی محل فعلی که در آن روز خارج شهر و به اسم «گلشن بابلان» مشهور بود تشییع نمودند.

بعداز دفن حضرت معصومه (س) موسی بن خزرج سایبانی از بوریا بر فراز قبر شریفش قرار بخشید تا این که حضرت زینب فرزند امام جواد (ع) به سال ٢٥٦ هجری قمری اولی گنبد را بر فراز قبر شریف عمه بزرگوارش سازه کرد. بعد از آن در حین سال های دراز تا امروز مرقد مطهر وی همواره گزینه اعتنا و احترام شیعه‌ها و ارادتمندان بوده و بارها بازسازی گردیده و گسترش و کامل شدن یافته میباشد. امروزه بقعه مطهر دارنده بارگاه، گنبد، رواق ها، حیاط ها، صحن ها، گلدسته هاو....بسیار زیبایی میباشد.

سیر تاریخی هر مورد ازبناهای بقعه به گستردن پایین میباشد:

مرقد مطهر

در سال 605 هجری به امر «امیر مظفر احمد بن اسماعیل» گرانقدر قوم آل مظفر، تعالی ترین معلم کاشی ساز آن مجال «محمد بن ابی طاهر کاشی قمی» فعالیت تشکیل داد و پرداخت کاشی های متنوع مرقد را استارت کرد و بعداز هشت سال، در سال 613 کاشی های آن فراهم شوید و فعالیت گذارده شد. جدیداً در سال 1377 خورشیدی مرقد مطهر به صورت نو که آمیخته ای از کاشی و سنگ میباشد مرمت شد و همینطور دیواره های داخلی با سنگ مرمر سبز مرتب شوید.



بارگاه

در سال 965 هجری سلطان طهماسب صفوی، در چهار طرف مرقد ضریحی آجری تروتمیز به کاشی های هفت رنگ و کتیبه های معرق سازه نمود و در نزدیکی آن منافذی گشوده بود تا هم مرقد چشم گردد و هم زائران نذورات خویش را باطن بارگاه بریزند.

در سال 1230 هجری قمری فتحعلی فرمانروا به عبارتی بارگاه را نقره پوش کرد که‌این بارگاه به گذر زمان مجال فرسوده شد و در سال 1280 ضریحی که از نقره بارگاه دیرین و نقره های جان دار در بانک تشکیل شده بود به مکان آن نصب شوید.



این بارگاه یکسری سکو مرمت و اصلاح شد و سال های متمادی روی مرقد حضرت باقی بود تا این که در سال 1368 هجری خورشیدی به فرمان تولیت آن فرصت صورت بارگاه را تغییر‌و تحول دادند و ضریحی را با ظرایف و شاهکارهای هنری ویژه ای به مکان آن نصب نمودند که آن بارگاه همچنان برفراز تربت نورانی حضرت برقرار میباشد و در اسفند ماه 1380 خورشیدی اصلاحات و تعمیرات نو شکل گرفت.

رواق ها

محدوده های مجاورت خیس به بارگاه مطهر را رواق می‌گویند. بقاع مطهر دارنده چهار رواق میباشد:

1- رواق بالاسر که محوطه در بین مسجد بالاسر تا بارگاه مطهر میباشد و با آیینه کاری و گچکاری های بسیار خوشگل مرتب گردیده است.

2- رواق دارالحفاظ که محوطه میان تراس طلا و جواهرات و بارگاه مطهر میباشد.

3- رواق آینه (شهید بهشتی) که در نصیب زنانه و تحت پای حضرت (س) واقع میباشد.

4- رواق پیشرو که محوطه میان مسجد طباطبایی تا بارگاه مطهر میباشد.

صحن ها

مقبره مطهر دارنده سه صحن میباشد:

1- صحن جدید (اتابکی):

این صحن قشنگ دارنده چهار تراس شمالی، جنوبی و شرقی و غربی میباشد: حیاط شمالی آن ورودی از میدان آستانه و تراس جنوبی ورودی از طرف قبله و حیاط شرقی ورودی از خیابان ارم و تراس غربی به عبارتی تراس آینه میباشد در هر مورد از این حیاط های خاطر گردیده ظرایف و اثر ها هنری، معماری خاصی به فعالیت رفته میباشد. این صحن آز اثرها (میزرا علی اصغر خان صدر اعظم) میباشد که از سال 1295 هجری قمری تا سال 1303 بنای آن ارتفاع کشیده میباشد.



2- صحن عتیق (قدیم)

صحن عتیق (بنا شده در شمال نوحه مبارکه) او‌لین صحنی میباشد که در‌این ضریح مبارکه سازه گردیده، این صحن را چهار تراس قشنگ فرا گرفته میباشد. ایوانی با عظمت در جنوب که به عبارتی حیاط طلا و جواهرات (ورودی صحن به مدیحه مطهره) است و ایوانی در شمال که ورودی فیضیه به صحن را تشکیل میدهد که ساختمان نقاره منزل روی آن سازه گردیده‌است و ایوانی در غرب که ورودی مسجد اعظم به صحن میباشد و در شرق، تراس ورودی صحن عتیق به صحن تازه واقع میباشد. این صحن و تراس های گوشه و کنار آن را «فرمانروا بیگی» همسر فرمان روا اسماعیل صفوی در سال 925 هجری قمری سازه نمود. از سال 1377 نیز تعمیرات اصلی در‌این صحن و مقابر گوشه و کنار استارت گردیده‌است که همچنان ادامه دارااست.

3- صحن مالک الزمان

این صحن با بیوتات وابسته به آن در مساحتی حدود 8 هزار متر مربع با چهار جهت ورودی، در سال 1381 استارت و در سال 1384 بهره برداری شوید. (ورودی شرقی "شبستان امام خمینی"، ورودی غربی "پل آهنچی"، ورودی شمالی "بست مسجد اعظم"، ورودی جنوبی "خیابان جدیدالاحداث". دیواره های گوشه و کنار این صحن منقوش به کتیبه های قرآنی با خطوط بنائی و کوفی در ساختار و طرح تازه با ترکیبی از سیمان سپید و خشت میباشد.

گلدسته ها

1-گلدسته های تراس طلا جواهرات:

در دو طرف این تراس در صحن عتیق، گلدسته هایی پوشیده از کاشی گرهی به طور مارپیچ (به بلندی 40/17 متر از سطح بام و قطر 50/1متر) تاسیس شده است که در میان پیچ ها، اسامی خوش‌یمن: «الله»، «محمد»، «علی» به خط کوفی مندرج میباشد که در بالای آنان پایین مقرنس کتیبه ای جای‌دارد، که سقف آن "ان الله و ملائکته یصلون. .. " میباشد.

این مأذنه ها به فرمان «محمد حسین خان شاهسون شهاب الملک»، در سال 1285 هجری قمری، طلا جواهرات کاری شد.

در سال 1385 هجری خورشیدی تعمیرات دیگری بر روی این گلدسته ها شکل گرفت و راز گلدسته ها طلاکاری شد.



2-گلدسته های حیاط آینه:

برفراز مبنا های دو طرف تراس دو مأذنه میباشد که، از بلندترین بناهای آستانه است.

طول آنان از سطح بام 28 متر و از سطح صحن 80/42 متر و فضا آن 30/3 متر میباشد. در بالای مأذنه ها کتیبه ای با پهنای حدود یک متر به چشم می‌خورد که متن آن در یکی‌از مأذنه ها «لا حول ولا قوه الا بالله العلی العظیم» و در دیگری «سبحان الله و الحمدلله و لا اله الا الله و الله اکبر» میباشد.

پوشش هر دو مأذنه از بالا تا زیر سرتاسر کاشی گرهی میباشد که بین آنان اسم های آفریدگار متعال خوانده می‌گردد.

بانی آنان، امین السلطان و معمار، مدرس حسن معمار قمی است و کاشی کاری گلدسته های ذکر شده پس از موفقیت انقلاب اسلامی بده بستان گردیده است.

3-گلدسته های صحن تبارک:

در صحن گرانقدر (جدید یا این که اتابک) روبروی حیاط آیینه قرار دارا‌هستند. پوشش آن ها، کاشی گرهی هشت ضلعی مساوی میباشد. روی چهار ضلع این گلدسته ها نامای خجسته «الله»، «محمد»، «علی» از بالا به زیر 4 درجه مندرج میباشد.

مسجد روحانی لطف الله یکی‌از مساجد جمهوری اسلامی ایران به شمار می‌رود که به‌واسطه تزیینات بی‌بدیل و معماری فوق‌العاده خوب، بسیار شگفت‌انگیز و تماشایی میباشد. مسجد النبی کوهسنگی مشهد این مسجد در میدان نقش عالم اصفهان قراردارد و می توانید در کنار بازدید از این مسجد، از جاذبه‌های دیگر میدان نقش دنیا یعنی مسجد امام، کاخ بهتر قاپو و سردر قیصریه دیدن نمائید. آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد مسجد روحانی ‌لطف ‌الله با گنبد نخودی‌رنگ و زیبای خویش به‌دست محمدرضا اصفهانی سازه گردیده و شاهکار معدود‌نظیری از هنر کاشی‌کاری و معماری میباشد. رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد

به کار گیری از رنگ‌های خوشگل و نوروفروغ طبیعی دست به دست هم داده‌اند که‌این مسجد را نزد گردشگران داخلی و فرنگی دارای اسم و رسم و دوستداشتنی نمایند؛ هرچه از شگفتی‌های این مسجد بگوییم، شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد تا از مجاورت آن را به نظاره ننشینید، زیبایی‌اش را ادراک نخواهید کرد. قبل از هجرت به نصف دنیا و بازدید از مسجد روضه خوان لطف الله، با رسیدگی این نوشته‌ی‌علمی می توانید داده ها بیشتری از این تاثیر دیده‌نواز به دست آورید.

معرفی مسجد روحانی لطف الله

مسجد روضه خوان لطف الله که در میدان نقش دنیا اصفهان جای‌دارد، در ۱۵ دی سال ۱۳۱۰ در فهرست اثر ها ملی کشور ایران قرار گرفته میباشد و با معماری، کاشی‌کاری و تزیینات فوق‌العاده، زیباترین و شایسته ترین جلوه‌های هنر زمان صفوی را به اکران میگذارد. این بنای باشکوه که از جاهای جذاب اصفهان به حساب می آید، قرن‌ها میباشد که روبه‌روی عمارت بهتر قاپو و ضلع شرقی میدان نقش عالم عرض‌اندام می‌نماید و نگاه هر توریست داخلی و فرنگی را به خویش جذب می‌نماید.

مدرس محمدرضا اصفهانی یکی مشهورترین معماران بعد از ظهر صفوی بود که توانست مدل معماری اصفهانی را به زیبایی هرچه کل‌خیس در‌این محل ایفا نماید. طبق اعلام خبرگزاری اسپوتنیک، این تاثیر هنری به‌تیتر یک کدام از هفت شگفتیها ناشناخته و برگزیدگان بنا‌های جذاب عالم به شمار می‌رود.

مسجد روحانی لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمانه صفویه

مسجد روحانی‌ لطف‌ الله تفاوت‌های متعددی با بقیه مساجد اهل ایران دارااست؛ به‌طوری که خیر‌فقط مناره ندارد؛ بلکه در آن از تراس چهار ایوانی هم خبری وجود ندارد که همین مورد بر منحصر به فرد‌بودن مسجد روحانی لطف الله صحه میگذارد. نقشه این مسجد بسیار ماهرانه و حرفه ای و اندازه‌ها در تناسب بدون نقص می‌باشند و هیچ نقطه ضعفی در آن چشم نمیشود.

یکی شاخصه‌هایی که در اکثر مساجد اصفهان وجود داراست، منعکس شدن هفت باره صدا میباشد؛ موضوعی که در مسجد روحانی‌ لطف‌ الله نیز صحت می‌نماید و جذابیتی دوچندان به خصوصیت‌های بی‌بدیل آن می بخشد. کتیبه‌ها و خطوط باطن مسجد اثری هنرمندانه از دو خطاط بعدازظهر فرمانروا عباس یعنی علیرضا عباسی و خوشنویس گمنام، باقر سازه میباشند که زیبایی مضاعفی به‌این مسجد داده‌اند.

دیدنی میباشد بدانید که در پیاده سازی باغچه‌ها و گل‌کاری‌های میدان آزادی طهران از مسجد روحانی لطف الله الهام گرفته گردیده است؛ اما با این تفاوت که معمار آن، حسین ودیعت، به‌مکان طرح دایره‌ای در گنبد مسجد، از صورت بیضی برای میدان آزادی به کار گیری نموده است.

مسجد روحانی لطف الله کجاست؟

مسجد روضه خوان لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمانه صفویه

مسجد روحانی لطف ‌الله در شهر اصفهان و میدان دارای شهرت نقش عالم (میدان امام) قراردارد و به‌حدی دارای اسم و رسم میباشد که به‌راحتی میتوانید آن را پیدا فرمائید.

ساعت‌ها بازدید از مسجد روحانی لطف الله: تمامی‌روزه به‌جز هنگام نماز ظهر، در شش ماه اول سال از ساعت ۹ صبح تا ۱۲:۳۰ و ۱۴ تا ۱۷ و در نصفه دوم سال از ساعت ۹ صبح تا ۱۱:۳۰ و ۱۳ تا ۱۶:۳۰

نشانی مسجد روضه خوان لطف الله: استان اصفهان، شهر اصفهان، ضلع شرقی میدان نقش عالم، روبه‌روی کاخ بهتر قاپو (اکران روی نقشه)

تاریخچه مسجد روحانی لطف الله

اصفهان در سال ۹۸۲ هجری خورشیدی پایتخت صفویان بود و در نقط ی اوج بسط تشکیل داد‌وسازهایی همانند خیابان چهارباغ، میدان نقش دنیا، مسجد امام و... به راز میبرد. در همین زمانه بود که فرمان روا عباس امر تشکیل داد مسجد روضه خوان لطف الله را اعطا کرد و بنابراین روی خرابه مسجدی که در‌این محل قرار داشت، نهاد مسجد جدیدی نهاده شد. محمدرضا اصفهانی مسئولیت ایجاد کرد این مسجد را پذیرفت که توانست در برهه زمانی‌فرصت ۱۸ سال ساختمانی حیرت‌انگیز بسازد. مسجد روحانی لطف الله صرفا مختص پادشاه عباس و خانواده سلطنتی بود و عموم معمولی اذن ورود به آن را نداشتند. این طور به لحاظ میرسد که فرمان روا عباس از فرصت بهره‌برداری مسجد در سال ۹۹۸ خورشیدی تا انتها قدمت خویش هرروز در‌این مسجد به عبادت می‌پرداخت.

مسجد روضه خوان لطف الله، اثری شگفت انگیز از روزگار صفویه

داده ها دقیقی از آخر و عاقبت مسجد روضه خوان لطف الله در گذر مجال نیست؛ هرچند طبق منابع تاریخی این مسجد در زمان صفوی اسامی دیگری نظیر ملا فتح الله و صدر نیز پیدا کرد که به‌دنبال به عبارتی روضه خوان لطف الله خوانده شد. بر طبق نوشته‌های آرتور پوپ، کشور ایران‌شناس آمریکایی، او از رضا فرمانروا خواست تا امر تجدید بنا مسجد را بدهد و وی موافقت کرد و به‌دنبال طرح‌های مهم و کاشی‌های سردر و گنبد تجدید بنا شدند. کتیبه‌ نمای‌ فرنگی‌ گنبد از تجدید بنا سازه در سال‌ ۱۳۱۵ به دست اداره‌ باستان‌شناسی‌ حکایت داراست.

روحانی لطف الله چه کسی است؟

روحانی لطف الله از تعالی‌ترین علمای شیعه بود که در ناحیه جبل برهان در لبنان مدرن سکونت داشت. وی با دعوت پادشاه عباس نخستین همدم با بعضی از بزرگان شیعه، برای سکونت به کشور‌ایران آمد.

روحانی لطف الله در بالا به مشهد رفت و در محضر بزرگانی همانند ملاعبدالله شوشتری به علم آموزی پرداخت و آخر و عاقبت برای سرویس‌گذاری در آستان قدس رضوی گزینش شد. وی در‌پی به قزوین رفت تا در آنجا به عمل درس دادن بپردازد. فرمان روا عباس به‌خیال ارادتی که به او داشت، برای تجلیل و گرامی‌داشت وی، فرمان تشکیل داد مسجد ذکر شده را بخشید تا مکانی برای یادگرفتن، درس دادن و برگزاری نماز باشد. روضه خوان لطف الله اقامه نماز آدینه در مسجد روحانی لطف الله را بر ذمه داشت تا اینکه در سال ۱۰۳۵ هجری قمری مریض شد و در اصفهان دار فانی را وداع کرد.

معماری مسجد روحانی لطف الله

مسجد روحانی لطف الله، اثری شگفت انگیز از روزگار صفویه

معماری مسجد روحانی لطف الله که به طریق اصفهانی میباشد، کناره‌ای از نبوغ معماران اصفهانی را به اکران می گذارد؛ به‌خصوص گنبد آن که یکی‌از زیباترین گنبدهای عالم محسوب میشود.

یکی نکته‌های دیدنی درباره مسجد، عدم وجود شبستان ورودی در آن میباشد؛ در بنا شده در تمامی مساجد هنگام ورود بایستی از یک‌سری پله عبور فرمایید و آن‌گاه وارد یک صحن ورودی گردید که شمارا به فضای گنبد می رساند؛ اتفاقی که در مسجد روضه خوان لطف الله افتاده، عدم وجود همین صحن یا این که شبستان ورودی میباشد که با مقصود رعایت اصل تقارن در میدان نقش دنیا بوده میباشد. از آن جا که این مسجد روبه‌روی خوب قاپو قراردارد، قابلیت جاگذاری یک ایوان یا این که صحن رو به قبله برای آن وجود نداشت.

در پیاده سازی مسجد از نسبت طلایی در برقراری تناسب اجزای سازه مستعمل و حالت شبستان اساسی آن در امر با ورودی سازه، با طریق‌های هندسی رقم خورده میباشد.

بیشتر بخوانید
مسجد جامع یزد، بنای تاریخی ۹۰۰ ساله در کشور ایران
مسجد جامع سمنان، قدیمی‌ترین بنای تاریخی شهر
مسجد کبود تبریز؛ فیروزه عالم اسلام
مسجد جامع عتیق شیراز؛ بنایی مقدس، دیرین و پر ارزش
ورودی مسجد

مسجد روضه خوان لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمان صفویه

فضای جلوی ورودی از ضلع شرقی میدان نقش دنیا استارت می شود که محل قرارگیری آن باعث به تقسیم این ضلع میدان با تناسب طلایی شد‌ه‌است. بخش شمالی و جنوبی این اطراف و همینطور دیوار رو به میدان غربی مسجد با کاشی هفت رنگ پوشیده گردیده‌اند.

جلوخان مسجد در طی تایپ کردن کتاب «اثر ها جمهوری اسلامی ایران» از آندره گدار به رنگ سپید بوده؛ چون ۱۰ سال پیش از تایپ کردن این کتاب، کاشی‌های جلوخان به‌خیال فساد به زیرزمین منتقل گردیده بودند و نمای کنونی نتایج زحمت بازسازی‌کاران میباشد. کتاب «نصف دنیا فی تعریف‌و‌تمجید اصفهان» نیز تاکید می‌نماید که مسجد فعلی به‌جز کتیبه سردر که قابل بازسازی نبوده و بده بستان گردیده، تا به امروز هیچ عیب و نقصی نداشته میباشد.

مسجد روضه خوان لطف الله، اثری شگفت انگیز از روزگار صفویه

کتیبه بالای سردر مزین به کاشی معرق میباشد که به‌صورت نواری ممتد هر سه دیوار آن را فراگرفته میباشد. این کتیبه تبارک به مداد علیرضا عباسی با خط ثلث سپید میباشد و سال ۱۰۱۲ هجری قمری را نماد می دهد. قسمت‌های بالایی سردر هم با مقرنس‌ها و کاشی‌های هفت رنگ و نقوش گل و گلدان تزیین گردیده‌اند. بالای این کتیبه و در قوس طاق شاهد مقرنس‌کاری شمسه با مورد آبی‌رنگ خواهید بود؛ خلال این، چشمتان به کاشی‌های فیروزه‌ای مارپیچی جلب می‌گردد که کناره قوس اساسی سردر را اشراف کرده‌ میباشد.

بعداز عبور از آن با گذر از چهار پله به محوطه سردر میرسید. تحت دیوارهای این محل مزین به سنگ مرمر رنگ زرد میباشد؛ مضاف بر اینکه سکوهایی از همین سنگ نیز در گوشه‌ها قرار گرفته‌اند.

برای در دو لنگه مسجد از چوب چنار یک‌پارچه مصرف شده که بعداز ۴۰۰ سال هنوز هم پابرجا میباشد. حوضی هشت‌ضلعی در جلوی مسجد وجود داشت که در مسافت سال‌های ۱۳۱۶ تا ۱۳۱۸ خورشیدی برداشته شد.

راهروی ورودی

مسجد روحانی لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمان صفویه

راهروی ۲۸ متری ورودی مسجد آغاز به چپ و آن گاه به‌سمت راست می چرخد و در غایت به محوطه اساسی ذیل گنبد منتهی می گردد. این چرخش راهرو منجر نوعی طواف دور صحن مهم می‌گردد. در واقع این راهرو با تولید شم آرامشی معنوی و جداکردن دنیای پرهمهمه فضای شهری خارج از باطن مسجد، شمارا برای رازونیاز با خداوند مهیا می‌نماید. پیش از اینکه به دو‌مین پیچ برسید، دری را در سمت چپ خویش خواهید روءیت کرد که به شبستان زمستانی روش دارااست. این شبستان سقف کوتاه و پیاده سازی معمولی‌ای دارااست و در فصول سرد برای نماز قرائت استعمال میشد. ۱۴ متر از راهرو را که پشت راز بگذارید، بایستی به‌سمت راست بپیچید؛ جایی که راهرو زاویه‌ای ۹۰ رتبه پیدا می‌نماید.

مسجد روضه خوان لطف الله، اثری شگفت انگیز از روزگار صفویه

این راهرو نوروروشنایی نسبتا یه خرده داراست و با پرتوهای نوری پر‌نور شد‌ه‌است که از پنجره‌ مشبک سمت راست آن می تابد. به همین استدلال در بدو ورود نسبتاً چیز متعددی نمی بینید؛ چون از جایی پرنور وارد این دور و اطراف نادر‌فروغ و روشنایی گردیده‌اید؛ ولی بعد از تعدادی لحظه، چشمتان عادت می‌نماید و میتوانید از نقش‌ونگارهای راهرو لذت ببرید که با کاشی‌کاری‌های هفت رنگ اکثر اوقات سبز و آبی رنگ تزیین گردیده است. این راهرو به شما یاری می‌نماید که به فروغ نادر عادت نمائید و به‌یک‌باره وارد شبستان نصفه‌بدون نور مسجد نشوید و بتوانید زیبایی‌های آن را با تمامی وجود فهم و شعور نمائید.

شبستان اساسی

مسجد روحانی لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمان صفویه

شبستان اساسی مسجد روضه خوان لطف الله را می‌اقتدار نقطه نقطع ی عطف شکوه و زیبایی این مسجد دانست که شمارا مبهوت هنر و معنویت خویش می‌نماید. این شبستان به‌صورت یک مربع با اضلاع ۱۹ متر میباشد و بعداز اینکه از زمین مسافت می گیرد و فراتر می‌رود، به هشت‌ضلعی تبدیل می شود و زمانی به ساقه گنبد می رسد، به دایره تغییر تحول صورت می دهد. این تبدیل پلان از مربع به دایره جزو خصوصیت‌های اصلی معماری مسجد روحانی لطف الله میباشد که از عصر ساسانی به یادگار باقی‌مانده میباشد. هنگامی که به سقف شبستان نگاه نمائید، هشت طاق جناغی در سراسر شبستان خواهید مشاهده کرد که گنبد را راز پا نگه داشته‌اند و دارنده مقرنس‌های چشمگیری می باشند که به زیبایی هرچه مجموع‌خیس با پیچ‌های فیروزه‌ای در حاشیه طاق‌ها تزیین گردیده‌اند.

در کناره‌وکنار این شبستان تزیینات هنرمندانه‌ای از نقوش هندسی تا طرح گل و بوته، طاووس و... مشاهده می شود که به‌صورت کاشی هفت رنگ در نصیب‌هایی پایینی و کاشی معرق در قسمت‌های بالایی عرض‌اندام می‌نمایند. بین این تزیینات، کتیبه‌هایی به خط نستعلیق و نسخه ها نیز وجود داراست که‌این کلیه زیبایی را کامل شدن کرده‌اند.

جهت سازه نسبت به قبله

مسجد روحانی لطف الله، اثری شگفت انگیز از روزگار صفویه

طبق معماری اهل ایران-اسلامی، اشخاص هنگام ورود به شبستان مسجد در جهت قبله قرار می گیرند؛ اتفاقی که در مسجد روضه خوان لطف الله نمی‌افتد. در واقع میدان نقش عالم در جهت قبله قرار ندارد و از همین رو معماران برای ایجاد کرد این مسجد از چرخشی ۴۵ رتبه‌ای به کار گیری کردند تا مسجد را در جهت قبله تهیه و تنظیم نمایند؛ در عین هم اکنون این نحوه را با چنان ظرافتی انجام کردند که هیچ‌سیرتکامل کجی و زاویه‌ای در نمای بیرونی آن چشم نمی شود.

در ورودی مسجد در ضلع شرقی میدان نقش عالم و در مبنا شمالی-جنوبی جای دارد. معماران نمی‌توانستند مسجد را هم‌راستا با میدان نقش عالم بسازند؛ چراکه برای قبله‌یابی و تشکیل داد محرابی که در جهت جنوب غربی و رو به قبله باشد، دردسرهای متعددی پیش رو داشتند. پس برای حل این اختلال، راهرویی در حیث گرفتند که از ورودی مسجد تا فضای ذیل گنبد امتداد می‌یافت؛ منتها این راهرو را با زاویه‌ای ۴۵ مرتبه پیاده سازی کردند. بنابراین، ظواهر مسجد در جهت شمالی-جنوبی میباشد؛ البته اصل سازه در جهت جنوب غربی-شمال شرقی قرار گرفته میباشد.

چرا مسجد روحانی لطف الله مناره ندارد؟

مسجد روضه خوان لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمان صفویه

یک کدام از مسئله‌هایی که در نگاه اولیه به مسجد روضه خوان لطف الله جلب دقت می‌نماید، نداشتن مناره میباشد که از همین لحاظ از سایر مساجد دنیای اسلام متمایز گردیده‌است؛ چون مناره نصیب اساسی و مهم معماری مساجد محسوب می‌شود.

کوشش مناره اصولا در قبل از اسلام برای مسیریابی روی ساختمان‌ها استعمال میشد و نشانه‌دهنده وجود یک شهر بود؛ هرچند بعد از اسلام به‌ علامت‌ای از وجود مسجد و محلی برای اقامه اذان تبدیل شد. با دقت به اینکه مسجد روحانی لطف الله را فقط برای عبادت سلطان و خاندانش ساخته بودند و آیتم به کارگیری عموم معمولی خلا، نیازی به ایجاد کرد مناره برای آن شم نشد. به‌همین‌خیال، این مسجد باشکوه و خوشگل کمتر آیتم اعتنا سیاحان قرار گرفت و به‌تبع آن نسبت به بقیه جاهای جالب اصفهان، ناشناخته ماند.

اعتنا به زوایای متعدد در پیاده سازی‌های فرصت صفوی بسیار دیدنی میباشد؛ به‌خصوص در معماری شهر اصفهان که مثال بارز آن را می‌قدرت در نداشتن مناره برای مسجد روحانی لطف الله روئت کرد که با این شیوه عملا خانواده‌های دربار را از عوام مردم تفکیک نموده است.

داستان دیگری وجود داراست که معماران، گنبد را نمادی از زن و مناره را نمادی از مرد می‌دانند. وجود گنبد به‌تنهایی در‌این مسجد، اکران دهنده این میباشد که‌این مسجد اختصاصا برای زنان ایجاد شده است. بعضا از احادیث می‌گویند که‌این مسجد بقعه‌سرا نیز بوده میباشد. با این درحال حاضر هیچ قطعیتی دراین‌باره نیست و هنوز دلایل خلا مناره مشخص و معلوم وجود ندارد. همینطور روایتی آورده شده میباشد که برای اینکه بالای مناره، به باطن بهتر قاپو روءیت کرد داشته میباشد، برای این مسجد مناره نساخته‌اند که‌این داستان نیز سندیتی ندارد.

گنبد مسجد روضه خوان لطف الله

مسجد روضه خوان لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمان صفویه

گنبد باشکوه مسجد روحانی لطف الله به‌شکل دو قالب پیوسته میباشد که طول مرکز گنبد تا سطح زمین حدود ۳۲ متر و دهانه آن ۱۲ متر و قطر بیرونی آن ۲۲ متر میباشد. این گنبد نسبت به گنبد مساجد دیگر، طول کمتری دارااست که با یقین ایجاد کرد آن در مقایسه با گنبدهای بی آلایش دشوارتر بوده میباشد. معمار این سازه در هنگام تشکیل داد، دیوارهای همسایه گنبد را ضخیم ساخته بود تا قدرت تحمل سنگینی و فشار گنبد را داشته باشند.

گنبد مسجد روی هشت طاق جناغی قرار گرفته میباشد و بالای این طاق‌ها، ۱۶ پنجره مشبک مشاهده می شود که در مسافت ۱۷۰ سانتی‌متری از هم قرار دارا‌هستند و به تهویه هوا یاری می‌نمایند. خلال اینکه هر مورد از این پنجره‌ها با نقوش اسلیمی تزیین گردیده‌اند؛ موضوعی که سبب ساز باخت نوروفروغ و نورپردازی غیرمستقیم میشود. در طی روز بخشی از فروغ و روشنایی خورشید از روش این پنجره‌ها وارد مسجد می گردد و فضایی روضه خوان به وجود می آورد.

در مسافت دربین این پنجره‌ها، کتیبه‌هایی مزین به نشانه‌ها سوره نصر و آدینه و... درنظرگرفته شده میباشد. دو کتبیه نیز به خط رضا عباسی در ساقه گنبد وجود دارااست که نقوش گل و بوته و کاشی‌های آبی‌رنگ آن به زیبایی هرچه آحاد‌خیس عرض‌اندام می‌نمایند و از زیباترین کاشی‌کاری‌ها در معماری اهل ایران به شمار می روند.

یکی‌از جذاب‌ترین نصیب‌های گنبد را می‌اقتدار راس داخلی گنبد دانست که از نقوش لوزی ساخته شده میباشد و وقتی‌که فروغ به آن میتابد، صورت پرهای یک طاووس عرض‌اندام می‌نماید و در زمان فرصت با تغییر تحول جهت تابش روشنایی، پرهای این طاووس به گذر زمان گشوده و نادر‌معدود بسته می‌گردد. این زمینه از آن جهت التفات دارااست که هرچند کشیدن گونه های حیوان‌ها در مساجد غیرمجاز میباشد؛ این عمل با ظرافتی قشنگ و با یاری نوروروشنایی در مسجد روحانی لطف الله متفحص شد‌ه‌است. این ۳۲ نقش لوزی به‌شکلی در کنار هم قرار گفته‌اند که هرچه به‌سمت راس گنبد پیش می روند، خرد‌خیس می گردند و با این طریق عملکرد گردیده‌است که طول گنبد بیشتر به لحاظ رسد.

مسجد روحانی لطف الله، اثری شگفت انگیز از روزگار صفویه

جذابیت‌های این گنبد به همین جا خلاصه نمی شود و کاشی‌های معرق به‌کاررفته در درون آن زیبایی این گنبد را تعدادی موازی کرده‌اند؛ به‌خصوص که در تاثیر تابش نوروفروغ خورشید، جلوه‌ای بسیار قشنگ پیدا می‌نمایند. یکی دلایل جالب‌شدن کاشی‌های معرق، طول ذیل گنبد میباشد که در شرایطی که بیشتر بود، نوروفروغ به کاشی‌ها نمی‌رسید و اینگونه اثری خلق و خوی نمیشد.

نصیب بیرونی گنبد خوشگل و بزرگ مسجد روحانی‌لطف‌الله در طی‌های متفاوت روز به رنگ‌های متنوعی درمی‌آید؛ به‌طوری که در سپیده‌دم میتوانید شاهد رنگ صورتی، در زمان ظهر رنگ کرم و در تنگ غروب رنگ آجری باشید.

طرح گنبد مسجد به‌صورت یک‌ ستاره‌ هشت‌گوش‌ ساخته‌ گردیده‌ میباشد که با شیب ملایمی به راءس گنبد منتهی میگردد. بدنه فرنگی گنبد نیز مزین به کاشی معرق با مورد نخودی‌رنگ میباشد که در نصیب تحت آن، کتیبه‌هایی از سوره‌های قرآن به خط ثلث روی مورد لاجوردی نقش بسته میباشد. یک ستاره هشت گوش در بالاترین نقطه گنبد وجود دارااست و خطوط اسلیمی باشکوهی روی بدنه گنبد به دیده‌ میخورند.

محراب مسجد روضه خوان لطف الله

مسجد روحانی لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمانه صفویه

محراب مسجد روضه خوان لطف الله نیز همانند بقیه نصیب‌های آن، از شاهکارهای بی‌نظیر معماری میباشد و به‌لطف کاشی‌کاری‌های معرق و مقرنس‌های دقیق، دیده هر بیننده‌ای را به خویش خیره می‌نماید. محراب، طاقی دندانه‌دار داراست که مزین به مقرنس‌های صدفی و نقوش گیاهی میباشد و نقوش اسلیمی بر فراز آن دیده میشود. رنگ زیبای به‌کاررفته و به کار گیری از نقوش و خطوط دکوری منجر گردیده است که محراب به یک کدام از جالب‌ترین قسمت‌های مسجد روحانی لطف الله تبدیل خواهد شد؛ البته این تمامی داستان وجود ندارد و منفذی بالای ورودی به شبستان جای‌دارد که با هدایت نوروروشنایی به محراب، زیبایی گوشه و کنار را دوچندان می‌نماید.

مسجد روحانی لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمان صفویه

دو لوح با این عبارت «فعالیت بینوا حقیر محتاج بر عفو وبخشش معبود محمدرضا ابن معلم حسین بنای اصفهان» در درون محراب وجود دارااست؛ علاوه بر اینکه کتیبه‌هایی در حوالی محراب چشم میگردد که به خط علیرضا عباسی می‌باشند و ضمن روایتی از رسول اکرم (ص) و امام ششم (ع)، اشعاری منتسب به روحانی بهایی نیز روی اآن‌ها وجود داراست.

راهروی زیرزمینی مسجد روضه خوان لطف الله

مبنی بر شواهد تاریخی، راهرویی زیرزمینی در ذیل میدان نقش دنیا وجود دارااست که خوب قاپو و مسجد روحانی لطف الله را به یکدیگر متصل میکرد و با دقت به اینکه این مسجد برای به کارگیری بانوان بوده میباشد، آن ها از این راهرو برای تردد به کار گیری می‌کردند. این طور گفته می شود که روضه خوان لطف الله در‌این مسجد به یادگرفتن مسائل فقهی به زنان صفوی می‌پرداخت.

امروزه به‌خیال تشکیل داد حوضی والا در میدان نقش عالم، دو نصیب این راهرو دیگر به هم مرتبط نیستند. کارشناسان بر این باورند که قابلیت احیای این گذرگاه وجود دارااست؛ ولی به شرطی که آبگینه اواسط میدان عده خواهد شد.

نور و روشنایی در مسجد روضه خوان لطف الله

مسجد روضه خوان لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمانه صفویه

سازوکار نورپردازی در مسجد روحانی لطف الله به‌نیکی نماد می دهد که محمد رضا سازه اصفهانی اشراف جامعی به سوژه نور و روشنایی و ابهام‌های آن داشته میباشد و به همین ادله نورپردازی این مسجد با دیگر مساجد تفاوت داراست. وی با قراردادن دو پنجره مشبک در تحت گنبد که رخنه‌‌های آن مقابل هم نیستند، سبب ساز دو توشه ناکامی فروغ و روشنایی پیش از ورود به مسجد شد‌ه‌است. این ناکامی، تیزی و برندگی نوروفروغ را می گیرد و فضایی روضه خوان به وجود میاورد. این روشنایی قابل انعطاف با هیبت گنبد، خطوط منحنی نقوش و رنگ‌های آبی‌رنگ ملایم آبی‌رنگ بنا تناسب دارااست.

بهنام تاجمیر ریاحی، فیلم‌بردار و نورپرداز، که روی عنایت فروغ در‌این مسجد استیناف نموده است، ‌میگوید: به‌ادله روشنایی شدید میدان نقش‌ دنیا که ناشی از آفتاب مدام تابان اصفهان میباشد، مردمک دیده تنگ میشود و هنگامی از این دور و بر پرنور به فضا معدود‌نور و روشنایی راهروی ورودی مسجد روضه خوان لطف ‌الله وارد می‌شویم، به‌خیال شوک بصری، مردمک تنگ دیده نمی‌تواند ظلمت مسجد را تحمل نماید و به‌جز سیاهی چیزی نمی بینیم؛ پس می بایست مجال و قوانینی برای گشادشدن مردمک و وفق یافتن آن با دور و بر تازه مهیا خواهد شد. دالان ورودی بدون نور مسجد به‌این مورد یاری می‌نماید، گرچه متولیان ارثیه فرهنگی استان، چراغ‌هایی در‌این راهرو تعبیه کرده‌اند و این ظلمات تعمدی را از فی مابین برده‌اند. پس ‌از اینکه مردمک دیده‌مان گشوده شد و با ظلمت وفق یافت، وارد راهروی دوم می‌شویم که از پنجره مشبک اواسط سمت چپ آن هم نوری برای هدایت دیده ما ساطع می‌گردد. زمانی به ورودی فضای ذیل گنبد می‌رسیم، دیگر دیده‌مان به ظلمت عادت نموده است و فراهم‌ایم جزئیات کاشی‌های این دور و اطراف و بازی نوروفروغ و ظلمات در آن را ببینیم.

دیدنی اینکه آیه ها قرآنی دیواره بیرونی مسجد به طور کامل در تناسب با زوایای فروغ و روشنایی و تابش خورشید می‌باشند؛ به‌طوری که با تابش نوروفروغ آفتاب در هر ساعت از روز، یک آیه اکران داده می گردد و در‌پی روز، نوروفروغ آفتاب روی بقیه نشانه‌ها قرآنی میتابد.

کاشی‌کاری مسجد روضه خوان لطف الله

مسجد روضه خوان لطف الله، اثری شگفت انگیز از زمان صفویه

کاشی‌کاری مسجد روحانی لطف الله از شگفتی‌های معماری بعد از ظهر صفوی میباشد که از نمای بیرونی مسجد گرفته تا راهرو و شبستان و محراب، دیده هر بیننده‌ای را می‌نوازد. ریزه‌کاری‌ها و مهارت خاصی درین کاشی‌کاری‌ها مصرف شده میباشد که در کنار رقص فروغ، بسیار قشنگ به لحاظ می‌رسند. تزیینات کاشی‌کاری درون مسجد فراتر از ازاره‌ها، کلیه کاشی‌ معرق می باشند.

قسمت‌های بالایی سردر ضمن مقرنس‌کاری، مزین به کاشی‌های هفت رنگ بی‌نظیر با نقوش گل و گلدان میباشد. کتیبه بزرگی از کاشی لاجوردی معرق در نصیب میانی سردر وجود دارااست که خط زیبای علیرضا عباسی به خط ثلث سپید روی آن نقش بسته میباشد. زمانی گام به راهروی مسجد میگذارید، با صحنه دیگری از کاشی‌های هفت رنگ مواجه خواهید شد که رنگ برنده آنان آبی رنگ و سبز میباشد. شبستان نیز تزیینات کاشی‌کاری متعددی دارااست؛ به‌حدی که به هر طرف رمز بچرخانید کاشی‌های هفت رنگ و معرقی را خواهید مشاهده کرد که هوش از سرتان می برد. کاشی‌های فیروزه‌ای مارپیچی نیز نقطه نقطع ی عطف این داستان می باشند که شکوه این شبستان را بیشتر و بیشتر می‌نمایند و مبحث خیر برای عکاسی به شمار میروند. نمی‌قدرت از این مسجد ذکر کرد و اشاره‌ای به محراب جالب آن نکرد که به‌واسطه کاشی‌کاری‌های معرق و مقرنس‌های دقیق، نگاه‌ها را به خویش جذب می‌نماید.

مسجد امام را می‌اقتدار مثال‌ای تکامل‌ یافته از حدود هزار سال ایجاد کرد مسجد در کشور ایران دانست. بنای مسجد از یک گنبد مهم، دو شبستان، چهار تراس و چهار مناره ساخته شده میباشد. دو مکتب نیز برای علم آموزی طلاب علم ها فقاهتی در محوطه آن تاسیس گردیده است.

مسجد امام به امر سلطان عباس اولیه و نزدیک به چهارصد سال پیش ساخته شد. معماری و تزئینات این سازه جلوه‌ای نادر‌نظیر به آن داده میباشد. یکی جذابیت‌های معماری این سازه زاویه‌ی بین سردر ورودی و اساس مسجد میباشد. سردر مسجد امام رو به میدان نقش عالم (جنوب) میباشد تا هماهنگی و تقارن آن با میدان و دیگر بناها مراقبت خواهد شد؛ در حالی که مسجد رو به قبله میباشد. معمار این سازه با هنرمندی این تغییر تحول زاویه را در معماری به شایسته ترین نحو ایفا داده میباشد.

تزئینات سردر ورودی مسجد امام بسیار دیده‌نواز میباشد. کاشی‌کاری به فعالیت رفته در‌این قسمت سازه شگفت‌انگیز میباشد. در هنگام ورود به سازه مطلقا نگاهی به بالای رمز بیندازید تا زیبایی نادر‌نظیر سردر ورودی را نظاره فرمایید. محراب مسجد امام از سایر نصیب‌های اساسی این بناست.
قسمت دیگری که اعتنا گردشگران را به خویش جلب می‌نماید سنگاب‌ها میباشند. کاسه‌های سنگی بزرگی که از آب مالامال می‌شدند و از آن ها به خواسته وضو تصاحب کردن و یا این که آشامیدن آب به کار گیری می‌گردیده‌است.

روحانی بهائی، از پژوهشگران مطرح زمانه صفویه نیز در ایجاد کرد نصیب‌هایی از مسجدامام شرکت کردن نموده است. سنگ شاخص که در آحاد ارتفاع سال لحظه‌ی ظهر فقاهتی را نماد می دهد، نتایج محاسبات این دانشمند میباشد.
قرار دریافت کردن ذیل گنبد مسجد امام و دیدن تزئینات دقیق و متقارن آن، هر بیننده‌ای را شگفت‌زده خواهد کرد.

امام رضا (ع) هنگامی که حکومت تحمیلی را مأمون عباسی را پذیرا شد، به مهاجرت از مدینه به سمت خراسان بدون چاره شوید. طوس و خراسان در آن مجال پایتخت مأمون عباسی بودند و این سلسله برای محبوبیت بین ایرانیان، خویش را اهل ایران تبار آرم می دادند. مسجد النبی کوهسنگی مشهد خانواده امام رضا (ع) بعد از مسافرت او برای دیدار با وی راهی خراسان شدند و در مسیر رویه برای هریک از آنها اتفاقات مختلفی به زمین خورد. آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد احمد بن موسی نیز در آن فرصت در حجاز معاش می کرده و سرگرم کار های مذهبی بوده میباشد. رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهداو تصمیم میگیرد به نمایندگی از طرف خاواده و برادران به دیدار امام رضا (ع) برود. ماموران حکومت عباسی بعداز باخبر شدن از این هجرت به مأمون خبر می‌دهند. شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد
مآمون عباسی از محبوبیت احمد بن موسی فی مابین ایرانیان و اعراب درایت داشت و از نفوذ کلان امام رضا (ع) به شدت خسته گردیده بود، امر کرد تا احمد بن موسی را در شیوه بکشند تا پایش به خراسان نرسد. او از خوف متزلزل شدن جایگاه خلافتش دستورداد با مشاهده قافله بنی هاشم آن‌ها‌را متوقف کرده و به مدینه بازگردانند. به‌این باعث احمد بن موسی از شیوه شیراز برای رفتن به خراسان مبادرت کرد. وقتی که کاروان احمد بن موسی به شیراز رسید، قاضی وقت شیراز به اسم "قتلغ خان" با ۴۰ هزار سرباز در هشت فرسخی شیراز در حوزه‌ ای به اسم "خان زنیان" استقرار یافت و از قافله بنی هاشم خواست تا به مدینه برگردند. احمد بن موسی ملقب به شاهچراغ فرمودند که فقط برهان سفرشان زیارت اخوی بزرگوارشان میباشد. نهایتا، نبرد مشقت در میان دو قافله شکل گرفت و احمد بن موسی درین نزاع به شهید شدن رسید.
قابل ذکر میباشد، حضرت معصومه و شاهچراغ هر دو از خانواده امام رضا (ع) بودند و زیرا مجال سفرشان باهم تقارن داشت و از مسیرهای متعدد می رفتند، حضرت معصومه (س) در قم و شاهچراغ در شیراز به شهیدشدن رسیدند.
پادشاه لامپ شیراز
انگیزه "شاهچراغ" کنیه به دست آوردن امامزاده احمد بن موسی

در قبلی تا فرصت عضدالدوله دیلمی، هیچکسی از محل دفن امامزاده احمد بن موسی خبر نداشت. در حوالی محل دفن او منزل های کوچکی قرار داشتند. یک شب پیرزنی که در حوالی محل دفن شاهچراغ معاش میکرد، متوجه نوری از بالای تپه مجاورت منزل می گردد که هیچ شباهتی به فروغ لامپ نداشت. پیرزن این مورد را پیگیری کرده و در غایت تصمیم میگیرد به اگاهی عضدالدوله برساند. هیچ کسی پیرزن را اعتقاد و باور نداشت تا این که عضدالدوله بعد از دیدن خوابی او‌را اعتقاد و باور کرد. قاضی برای اعتقاد و باور این مسئله را دنبال می نماید و در غایت متوجه محل دفن شاهچراغ در آن حوزه‌ می گردد.
دلایل اسم گذاری شاهچراغ به دو انگیزه نقل شده میباشد:
- پیرزن هنگامی که می منظور دیدن دوباره فروغ را به حکم دهنده بگوید، گفته میباشد: "فرمانروا! لامپ را ببین!"
- به جهت این که پاد شاه یا این که قاضی وقت شخصا این مسئله را پیگیری می نماید و به محل دفن احمد بن موسی پی می‌برد، برای تکریم این مبادرت وی، حوزه‌ را "شاهچراغ" نامیده اند.
معماری شاهچراغ

در معماری شاهچراغ شیراز می قدرت مدل معماری آذری را روءیت کرد. این مدل از معماری، یکی‌از معماری های رایج کشور‌ایران در عصر بعداز اسلام بوده و در حین ایلخانان بسیار اشاعه داشته میباشد. "گنبد سلطانیه زنجان" یکی‌از مثال های بارز این مدل است. آرامگاه شاهچراغ در قرن ششم هجری ثمری و در زمان حکومت اتابکان تاسیس شده است. روحانی ابو اسحاق، واپسین فرمانروا آل اینجو ایلخانی و قاضی شیراز و اصفهان بود. مامان او فرمان پیشرفت آرامگاه شاخچراغ را داده بود. در بعضی منابع ابواسحاق را هم بعد از ظهر با حافظ می‌دانند و مذکور میباشد که او عشق و علاقه فراوانی به تمدن و هنر داشته میباشد.
پادشاه لامپ شیراز
تاریخچه تشکیل داد آرامگاه شاهچراغ

آرامگاه شاهچراغ در عصر های مختلفی از تاریخ ساخته و کامل شدن شده است. در عصر ایلخانان که مغول های بومی کشور‌ایران بودند و فرصت حکومت ابواسحاق، قسمت های متفاوت آرامگاه از قبیل مکتب، مسجد و بازار ساخته شدند و اکثر بقاع های جانور از آن زمان مانده اند.
در عصر صفویه و مجال حکومت فرمانروا اسماعیل صفوی، به جهت جراحت هایی که از زمین لرزه سال ۹۹۷ هجری قمری به آرامگاه رسیده بود، تعدادی قسمت به ویژه گنبد آرامگاه گزینه تجدید بنا قرار گرفته بود. گنبدسازی مثلا هنرهای معماری بود که در عصر صفویه بسیار ماهرانه اعمال می‌شد و تا نجف و کربلا نیز رسیده بود.
در حین حاکیت نادرشاه افشار، او به شر برنده شدن بر افغان ها تصمیم گرفته بود بقاع شاهچراغ را تعمیر کرده و توسعه و گسترش بدهد. او برنده شد و با صرف حدود ۱۵۰۰ تومان که مبلغ بسیار بزرگی بود، و همینطور با نصب قندیل ها بر شرط خویش وفا و کار کرد. یک کدام از بی نظیرترین طرح های معماری اهل ایران بعداز اسلام قندیل یا این که به عبارتی مقرنس میباشد. مثال این معماری قشنگ در کشورهای آذربایجان و ترکیه نیز وجود دارا هستند. مقرنس ها گونه های مختلفی دارا‌هستند که مقرنس آویزان یا این که قندیل آویز یکی آنان است.
در عصر قاجار نیز، تغییراتی نظیر به کار گیری از خشت و سنگ مرمر در کف سازی و بدنه سازه، بارگاه سازی، آینه کاری و نصب درب های بقاع انجام یافته بود.
فرمان روا لامپ شیراز
شاهچراغ شیراز آرامگاه چندین نفر میباشد؟

گروه شاهچراغ شیراز از آرامگاه و مسجد تشکیل یافته و آرامگاه احمد بن موسی (پسر تعالی امام موسی کاظم (ع)) و اخوی وی محمد بن موسی (ملقب به سیذ میر محمد) میباشد. عنایت بقعه شاهچراغ شیراز برای ایرانیان اولیه به خیال و خاطر امام رضا (ع) میباشد که اخوی وی بودند و همینطور به خیال و خاطر قرار داشتن آرامگاه شاهچراغ در پایتخت فرهنگ و تمدن و هنر کشور‌ایران، شیراز میباشد. شاهچراغ شیراز از جاذبه های اساسی شیراز است که گردشگران از تک تک نقاط جمهوری اسلامی ایران مانند طهران، می‌توانند به وبسایت سفرمارکت مراجعه نمایند و با تهیه و تنظیم بلیط طهران شیراز بدین شهر هجرت نمایند و از این جای بازدید نمایند.

معرفی کوتاهی درباره مسجد نصیرالملک
شهر شیراز یک کدام از قطب‌های توریسم کشور ایران میباشد که در استان عجم واقع شد‌ه‌است. صراحت دارد که جاذبه‌هایی زیرا حافظیه شیراز، آرامگاه سعدی شیراز و همینطور گلشن ارم شیراز از پر اسم و رسم‌ترین جاذبه‌های این شهر می باشند، البته مسجد نصیر نیز هیچ چیز از باقی بناهای تاریخی این شهر معدود ندارد. این مسجد یادگاری از روزگار حکومت قاجاریان میباشد که هنوز بعد از گذر یک‌سری سال از محرمانه بناهای تعجب آور کشور ایران تلقی می شود.
مهم ترین وجه متمایز کننده مسجد نصیر الملک بازی رنگ‌ها و فروغ در‌این مسجد میباشد. در واقع این مسجد طوری ایجاد شده است که از پس پنجره و درهای مشبک و رنگارنگ آن نوروروشنایی به زیبای عبور می‌نماید و آفریننده یک تاثیر هنری کبیر گردیده‌است. دیدنی میباشد بدانید این مسجد به مسجد صورتی نیز شناخته میگردد و در اکثر مواقع به خصوص بهار و فصل‌پاییز پر‌از گردشگران میباشد. بخش اعظمی از معماران و مهندسان نیز برای بازدید از این شاهکار از سراسر عالم برای بازدید از مسجد صورتی به کشور‌ایران مهاجرت می‌نمایند. عکس‌هایی که درین سازه گرفته میشوند همانند نگارگری‌های هنری میباشد.

تاریخچه مسجد نصیرالملک شیراز
مسجد نصیر یک کدام از شایسته ترین بنا‌های تاریخی- مذهبی جمهوری اسلامی ایران میباشد که از حیث معماری نیز اثری شاخص میباشد. این مسجد تاریخی به دستور میرزا حسن علی که به نصیرالملک نیز شناخته می شد در زمان قاجاریه ساخته شد. این فرد یک کدام از بزرگان و اشخاص سرشناس در زمانه سلسله قاجار در جمهوری اسلامی ایران بوده میباشد. مسجد نیز به اسم کنیه حسن علی نی ز نامگذاری میشود. البته تشکیل داد مسجد سال 1293 شروع می‌گردد و تا سال 1305 ادامه پیدا می‌نماید.
در واقع برای ایجاد کرد این مسجد 12 سال زحمت کشیده شد‌ه‌است. این مسجد از سال‌های قبل به تولیت آقای محمود قوام در آمده و بعد از با رئیس آقای مهندس کوروش جاویدی پارسی استارت گردیده و هنوز نیز شغل‌های مفیدی برای مراقبت این تاثیر پر ارزش ادامه داراست. جا دارااست بگوییم که‌این کار‌ها همه براساس استانداردهای در بین المللی شکل میگیرد. اولی بازسازی سازه در زمان پهلوی و دومی تجدید بنا آن نیز بعد از انقلاب اسلامی در سال 1370 بوده میباشد. مسجد صورتی کشور ایران از سال 1358 پایین حیث اثر ها ملی و باستان شناسی کشور‌ایران به فهرست اثرها ملی کشور‌ایران با شماره 396 اضافه گشت.

نشانی مسجد نصیرالملک شهر فصل بهار نارنج

مسجد نصیرالملک شیراز کجاست؟ این سوالی میباشد که ذهن اکثر مخاطبان ما‌را بعداز معرفی این مسجد سرگرم می‌نماید. مسجد نصیر در یکی‌از محله‌های کهن و دارای شهرت شیراز که به محله گوعربان شناخته می گردد، واقع شد‌ه‌است. این محله در خیابان لطفعلی خان زند قراردارد و در حدود اکثر جاهای جذاب شیراز میباشد. برای دسترسی بدین نشانی میتوانید از وسیله‌های نقلی همگانی زیرا ماشین کرایه ای، اتوبوس و یا این که مترو و همینطور وسیله فردی به کار گیری فرمایید.
برای طی کردن مسیر با مترو که مزیت ارزانی و صرفه جویی در وقت را داراست. می بایست در پایانه ولیعصر از مترو پیاده گردیده و باقی روش را پیاده بروید. برای به کارگیری از اتوبوس نیز بایستی از خط پایلته ولیعصر- نمازی رمز پایانه چهارراه مشیر پیدا شوید. در صورتیکه که خودروی فردی یا این که ماشین کرایه ای را برای بازدید از مسجد صورتی گزینش می کنید بایستی از خیابان موفقیت بروید و با مقداری پیاده روی به مسجد رویایی شیراز برسید.
شناخت با معماری مسجد نصیرالملک جمهوری اسلامی ایران
مسجد نصیر الملک 2980 متر مربع مساحت داراست. این مسجد از دو تراس شمالی و جنوبی تشکیل می‎‌گردد که حیاط شمالی به عبارتی حیاط مهم و زینت گردیده مسجد نصیر میباشد. در واقع حیاط جنوبی بیشتر جنبه‌ی قرینه سازی سازه را داراست. تراس شمالی نیز خویش به تنهایی دارنده دو شبستان غربی و شرقی میباشد که هر مورد کاربردهای متفاوتی دارا هستند. درب چوبی و والا مسجد بسیار باشکوه، گسترده و دیده نواز میباشد. طرح‌های اسلیمی و کادر مرمری مزین به اشعار شوریده شیرازی زینت کننده ای در می‌باشند.
خصوصیت بارز این مسجد پنجره‌‌ها و درهای مشبک، کاشی کاری‌های بی سابقه و مقرنس‌ کاری‌های دقیق میباشد. نقش و نگار و بازی رنگ‌های دلربا درین مسجد، هوش را از راز بازدید کننده می برد. تراس و آبگینه آبی رنگ، طاق‌های عجیب، شبستان‌های جالب، درهای چوبی باشکوه، صحن و سرای فوق العاده و... کلیه بخشی از زیباهای هنری و معماری این مسجد بی سابقه می باشند.

جاذبه‌های در حدود مسجد نصیر

برای طراحی برنامه بیشتر در مسافرت بهتر میباشد توریست از قابلیت و امکان و جذاب‌های اساسی مجاورت اگاهی داشته باشد. به‌این شکل شما میتوانید در وقت خویش صرفه جویی نمایید و با قرار داشتن از در یک شرایط جاهای دیگر را نیز از دست ندهید. خلال این با در یکی شایسته ترین رستوران‌های شیراز خوشمزه‌ترین غذاهای سنتی شیراز را آزمون کرده و خستگی خویش را بگیرید.


جاذبه‌های مجاورت مسجد نصیرالملک شیراز عبارتند از:

نارجستان قوام
مکتب خان شیراز
مسجد نماینده قانونی
مسجد عتیق
مسجد پاد شاه لامپ
کافه رستوران سلطنت بانو
رستوران پزندگی چهارفصل
معرفی قسمت‌های متفاوت مسجد نصیر
مسجد نصیرالملک شیراز یک مسجد اهل ایران و جالب میباشد که برای تشکیل داد آن به همه نکات معماری اصولی یک مسجد اعتنا و اندیشه شد‌ه‌است. این مسجد خوش و آب رنگ مانند همه مساجد اهل ایران از چند و یک سری نصیب ساخته شده میباشد. هرمورد از نصیب‌های این مسجد خویش به تنهایی باارزش و از حیث تاریخی و توریسم می باشند. برای آشنایی بیشتر مسجد صورتی این بخش را از دست ندهید.


ورودی مسجد
مسجد نصیر دو در و در دو ورودی داراست که یک کدام از آنان به کوچه جنوبی و دیگری به امامزاده مشرف میباشد. این درها به سنگ‌های مرمر آذین شد‌ه‌است. بر روی سنگ مرمر ورودی درب نیز دست خطی قشنگ و نستعلیق اشعاری از شوریده شیرازی را نوشته میباشد. همگی سقف این ورودی را کاشی کاری‌های رنگین جلوه داده میباشد.


تراس مسجد
ایوان مسجد به طور چهار گوش میباشد که ساختمان مسجد در سمت شمالی ایوان قرار گرفته میباشد. در اواسط این ایوان حوضی مستطیلی صورت روبروری حیاط میباشد که به دور آن گلدان‌های گل چیده گردیده‌است.


طاق مروارید مسجد
یکی‌از زیباترین نصیب‌های مسجد نصیر همین طاق مروارید میباشد. طاق مروارید یا این که پاد شاه نشین از حیث معماری تماشایی‌ترین نصیب مسجد میباشد. تو رفتگی‌های طاق‌های ظاهری مشابه به صدف دارااست و برهان نامگذاری این طاق به مروارید نیز اشاره به همین مورد دارااست.


شبستان غربی مسجد
و ولی رویایی‌ترین نصیب مسجد نصیرالملک شیراز شبستان غربی میباشد. عکس‌های رنگی و تعجب آور از این شبستان میباشد که عموم را به سمت خویش فرا می خواند. ردیف‌های شبستان غربی از سنگ مرمر با پیاده سازی گندمک میباشد و همگی طاق‌ها و دیواره‌ها و کف مزین به کاشی میباشد. درهای چوبی، پنجره‌های مشبک با شیشه‌های رنگی، محراب و... قسمت‌های جذاب و دیدنی این شبستان رنگارنگ می باشند.


شبستان شرقی مسجد
شبستان شرقی در مقابل شبستان غربی بسیار بی آلایش میباشد و به همین ادله کمتر گزینه لطف گردشگران قرار می گیرد. این شبستان دارنده 7 ردیف میباشد و سقف آن نیز کاشی کاری‌های زیبایی دارااست. شبستان شرقی از معرض نور و روشنایی آفتاب بدور میباشد و فضایی خنک داراست. این قسمت به موزه تبدیل گردیده و به گاوچاه رویه داراست.


تراس جنوبی مسجد
همان طور که در اولِ نوشته‌علمی نیز اشاره شد؛ حیاط جنوبی صرفا برای قرینه سازی مسجد تاسیس شده است. این حیاط کوتاه‌خیس از مروارید میباشد و دارنده دو گل گروه باابهت میباشد. همگی ساختمان این حیاط با مقرنس کاری و کاشی کاری تزئین شد‌ه‌است.


گاوچاه مسجد
گاوچاه از دیدنی‌ترین نصیب‌های مسجد میباشد. در پیشین برای کشیدن آب از چاه از گاو یاری می‌گرفتند و اسم زیرزمین و فضای این نصیب نیز برهمین اصل گاوچاه اسم گرفته میباشد. این نصیب آب فواره‌های آبگینه را جانبداری می‌نماید.


امامزاده زنجیری
آرامگاه امامزاده زنجیری در حیاطی خرد در شمال شرقی مسجد میباشد. این امامزاده سید جلال الدین زنجیری اسم دارااست که از نوادگان امام سجاد(ع) می باشد. بقاع امامزاده زنجیری از زمانه صفویه، زندیه و قاجاریه به یادگار ما‌نده میباشد.


شایسته ترین فصل و ساعت بازدید از مسجد نصیر
شایسته ترین فصل بازدید از این مسجد برای تماشای بازی رنگ‌ها و نورها در نصفه دوم سال یعنی بهار و فصل تابستان میباشد. چرا‌که دراین فصول زاویه تابش نور و روشنایی به صورت اریب روی شیشه‌ها می تابد و می توانید شاهد رویایی‌ترین تصاویر معاش‌تان باشید. و ولی ساعت بازدید از این مسجد در شش ماه اول سال از ساعت 8 صبح تا ساعت 7 شب و در روزهای نصفه دوم سال از ساعت 7 صبح تا ساعت 5:30 بعد از ظهر میباشد.
مسجد مسجد نصیرالملک همگی روزه به جزء روزها تعطیل قانونی سال نظیر روزهای شهید شدن و... گشوده میباشد و پذیرای گردشگران است. هزینه ورود برای گردشگران داخلی 5 هزار تومان و برای گردشگران فرنگی 20 هزار تومان در لحاظ گرفته شد‌ه‌است.