یکی دستوراتی که در اسلام برآن تاکید و پذیرش بخش اعظمی شدهاست ، صدقه دادن میباشد.و از امتیازات اسلام میباشد که اقتصاد آن با خلق و خوی و عاطفه آمیخته میباشد،زیرا رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد جامعه ی اسلامی پیکر واحدی میباشد و جامعه حاجتمند نمی تواند به کمال مناسب خویش که همانا بندگی معبود میباشد رسد ،لذا اسلام مومنان را تشویق کرده است که ضمن پرداخت مالیات های واجب نظیر خمس و زکات از اضافی نیاز خویش خلاءهای پدید آمده از فقر را مالامال نمایند.
قیمت و عنایت این مسئله به اندازه ای زیاد میباشد که در شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد نشانهها زیادی از قرآن و روایات و احادیث به آن اشاره شدهاست. در تربیت فقهی و اسلامی ما نیز تاکید بر کار نه بسیارمورد اعتنا قرار گرفته و هر عملی را می اقتدار نه بیان کرد از ایمان به معبود گرفته تا ریزترین شغل اخلاقی حتیدر حد یک لبخند قادر است مصداق فعالیت نه باشد. فعالیت نه در نگاه قرآن پیش از اینکه منفعتش به دیگر افراد رسد به برهان نه میرسد. دیگر مکاتب به طور تقریب این نگاه را به شغل نه ندارند و تنها میگویند فعالیت نه یعنی کارها خیریه ای که میخواهد فایده را به طرف مقابل برساند در حالیکه قرآن میفرماید سود فعالیت نه پیش از اینکه به طرف مقابل رسد به خویش خیّر میرسد لذا اینجا قرآن میفرماید که “ان احسنتم احسنتم لانفسکم” شما فکر میکنید به مستلزم و محتاج و… خدمتی آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد رساندید، در حالیکه اولا به خودت سرویس رساندی زیرا این فعالیت نه تورا پرورش میدهد.
قرآن یکیاز اوصاف نیک پرهیزکاران را صدقه دادن بیان می کند که موجب محرک وسیع از جانب خداوند متعال میشود.در آیهها کریمه ۲۶۱ تا ۲۷۴ سوره بقره به جوانب متعدد مخصوصا بعدها خل وچل انفاق پرداخته و تحت عنوان جلوه هایی از ایمان به خداوند و روز قیامت اورده شده میباشد.
از طرف دیگر صدقه و انفاق سنت فرستاده (ص)و ائمه معصومین(درود الله)میباشد،تا مسجد النبی کوهسنگی مشهد آنجا که نبی میفرمایند : شایسته ترین فرآورده بشر و شایسته ترین پس انداز وی صدقه میباشد.
صدقه یکی از ازمصادیق اخیر به یاد ماندنی میباشد. از مهمترین مصادیق صدقات مالی که گزینه مداقه و اعتنا پروردگار قرار گرفته میباشد، رحمت بدهی مرهون تهیدست(بقره، آیه ها ۲۷۸ و ۲۸۰)، عفو و بخشش خون قیمت از سوی خانواده کشته شده(نساء، آیه ۹۲)، رحمت از قصاص و دیده پوشی از قصاص سوای اخذ بهایی در قبال آن(مائده، آیه ۴۵) و وامداران تهیدست و ناتوان از پرداخت بدهی خود میباشد.(بقره، آیه ۲۸۰)
با نگاهی بهاین مفاد و مصادیق دانسته می گردد که صدقه گاه تا چه اندازه میتواند رابطه ها مالی اشخاص جامعه بلکه ارتباط ها انسانی را دگرگون سازد و خانواده هایی را از شقاوت و ایرادات عدیده ای رهایی بخشد. از این روست که صدقات تحت عنوان قرض و وام به آفریدگار معرفی شدهاست و آفریدگار در ارتباط واقعیت صدقه ، میفرماید که صدقه دادن، به منزله قرض و وام دادن به معبود میباشد و برای همین به صدقه دهندگان تعدادی موازی و جایزه مضاعف میدهد.(حدید، آیه ۱۸) و همینطور صدقه در تعادل رابطه ها اجتماعی و تهیه معاش اشخاص جامعه فقهی، نقش بسیار موثری را اجرا مینماید.
مبانی نظری:
سوابق شرعی مساله صدقه و انفاق در کتا ب گران قدر مسلمانها ،قرآن و روایات و احادیث ائمه معصومین و در لابه لای مشاجره عبادت بر همگان پرنور میباشد.کتب و مقاله ها و نقطه نهایی طومار های گوناگونی هر مورد از منظری خاص و به نحوه ای گوناگون به دستور صدقات و انفاق پرداخته اند . آیت الله جوادی آملی در جواب بدین پرسش که : تفاوت دفع بلا و رفع بلا چيست؟و در اين موضوع صدقه چه نقشى دارااست؟میفرمایند: دفع بلا، يعنى آدم كارى ایفا دهد كه بلا نيايد؛ مثل واكسنى كه آدم استعمال مى كند تا بيمار نشود. در واقع پيشگيرى میباشد. رفع بلا آن جا میباشد كه بلا آمده و بايد آن را برطرف كرد؛ مثل اين كه شخصى بيمار گردیده و بايد معالجه خواهد شد. صدقه هر دو كار را اعمال مى دهد. حجت الاسلام والمسلمین جواد محدثی نیزدر کتاب اخلاق و رفتار و معاشرت با نقل روایتی از پیامبر گرامی اسلامی التفات صدقه و اختصاصی نبودن آن در کارها مالی را تشریح نموده است .این تالیف کننده و متفحص حوزوی در کتاب خویش آورده میباشد: با شنیدن واژه صدقه، ذهنها فوری سراغ امداد مالی به تهیدستان یا این که پرت کردن سکه و اسکناسی در صندوق صدقات و امثال آن می رود.البته … این، فقط شکلهای عملی صدقه وجود ندارد. می اقتدار اهل صدقه بود، بی آنکه پول خرج کرد. اما کمکهای مالی، مکان خاصی دارااست که در هر اکنون و هر مکان عالی میباشد. ولی اصلی، اعتنا به حجم خوبی میباشد.
درکتابهای دیگری زیرا هفت سنبله از خسرو تقدسی نیا و اخلاص و انفاق شهید آیت الله سید عبدالحسین دستغیب به زمینه صدقه و انفاق پرداخته گردیدهاست.
طرز رسیدگی:
طریق مصرف شده در عده این نوشتهعلمی از نوع توصیفی- تحلیلی با بازرسی ی کتب و مقاله ها و نقطه پايان طومار هایی که بدین مسئله پرداخته اند و نیز مراجعه به متن نشانهها قرآنی و به کار گیری از این آیهها و روایات و احادیث است.
اهداف و کاربردها:
آشنایی اشکال صدقات و ذکر التفات و موردها به کار گیری آن در منابع دینی اسلام.
شناخت با معنای نه و واقعیت نه
استمرار و شاگرد شدن صفت مهربانی و انفاق در جامعه
الگوبرداری از نبی و ائمه معصومین در قضیه انفاق
صدقه چیست؟
صدقه در فرهنگ وتمدن معلوم از ریشه ی(صَ دَ قِ) [ ع . صدقة ] (اِ.) آن چه از محصول که برای رضای آفریدگار به بینوایان دهند .ودر فرهنگ و تمدن فارسی عمید، آنچه در منش آفریدگار به بینوایان میدهند به جهت اجر؛ چیزی که کسی برای سالم خویش و دفع بلا به عموم حاجتمند و مستحق می دهد.
صدقه کادوای میباشد از طرف اشخاص حقیقی وواقعی یا این که حقوقی با منظورهای خیریه و فایدهمند شدن اشخاص دیگر، داده میشود. صدقه ممکن میباشد به طورهای وجه عیب گیری، سرویس ها، وسایل مصرف شده یا این که به کار گیری نشدهای مانند پوشاک، اسباب و اثاثبازی، غذا و رسانگر، یاریهای ضروری مثلا امدادهای آدماز صمیم قلب، یاری به توسعه و نیازهای ضروری تن بشر مانند خون، اندام و لینک و پیوند باشد. ازدیدگاه اسلام ظلم از طرف هیچ شخصی پذیرفته وجود ندارد.وبدترین آن ظلم انسانها به یک دیگر میباشد که حسب احادیث شیعی آفریدگار هم آن رو موردعفو قرارنمیدهد.ممکن میباشد آدم دردوران قدمت خود به هم نوعان خود ظلم نماید ،ظلم جسمانی.معنوی. حیثیتی، مالی و….رویکرد رجوع و برگشت طلب رضایت مظلوم میباشد واگر سازه به دلایلی نتوان این رضایت رو استحصال کرد می بایست به نیابت از مظلوم صدقه اعطا کرد تا بلکه جبران ظلم گردد .
در منابع دینی، صدقه، هم دربارهی عبادات و هم در زمینه ی معاملات گزینه اشاره قرار گرفته و در هر دو حوزه، دارنده مصادیق و طبعاً یه خرده احکام ویژه میباشد. ولی صدقه زمینه ماده ۸۰۷قانون مدنی، مشخصاً ماهیت عقدی داراست؛ عقدی غیر معوّض که از دیگر عقود حتی هبه نیز ممتاز بوده و قبض، شرط ضرورت آن میباشد. تحقق صدقه، مشروط به دلیل معاملی خاص یعنی قصد نزدیکی میباشد و با فقدان این داعی، ممکن میباشد عقد، تعریف حقوقی دیگری یابد.( ابوعطا، فرزاد، ۱۳۹۳.
یکی دستوراتی که در اسلام برآن تاکید و پذیرش بخش اعظمی شدهاست ، صدقه دادن میباشد.و از امتیازات اسلام میباشد که اقتصاد آن با خلق و خوی و عاطفه آمیخته میباشد،زیرا رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد جامعه ی اسلامی پیکر واحدی میباشد و جامعه حاجتمند نمی تواند به کمال مناسب خویش که همانا بندگی معبود میباشد رسد ،لذا اسلام مومنان را تشویق کرده است که ضمن پرداخت مالیات های واجب نظیر خمس و زکات از اضافی نیاز خویش خلاءهای پدید آمده از فقر را مالامال نمایند.
قیمت و عنایت این مسئله به اندازه ای زیاد میباشد که در شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد نشانهها زیادی از قرآن و روایات و احادیث به آن اشاره شدهاست. در تربیت فقهی و اسلامی ما نیز تاکید بر کار نه بسیارمورد اعتنا قرار گرفته و هر عملی را می اقتدار نه بیان کرد از ایمان به معبود گرفته تا ریزترین شغل اخلاقی حتیدر حد یک لبخند قادر است مصداق فعالیت نه باشد. فعالیت نه در نگاه قرآن پیش از اینکه منفعتش به دیگر افراد رسد به برهان نه میرسد. دیگر مکاتب به طور تقریب این نگاه را به شغل نه ندارند و تنها میگویند فعالیت نه یعنی کارها خیریه ای که میخواهد فایده را به طرف مقابل برساند در حالیکه قرآن میفرماید سود فعالیت نه پیش از اینکه به طرف مقابل رسد به خویش خیّر میرسد لذا اینجا قرآن میفرماید که “ان احسنتم احسنتم لانفسکم” شما فکر میکنید به مستلزم و محتاج و… خدمتی آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد رساندید، در حالیکه اولا به خودت سرویس رساندی زیرا این فعالیت نه تورا پرورش میدهد.
قرآن یکیاز اوصاف نیک پرهیزکاران را صدقه دادن بیان می کند که موجب محرک وسیع از جانب خداوند متعال میشود.در آیهها کریمه ۲۶۱ تا ۲۷۴ سوره بقره به جوانب متعدد مخصوصا بعدها خل وچل انفاق پرداخته و تحت عنوان جلوه هایی از ایمان به خداوند و روز قیامت اورده شده میباشد.
از طرف دیگر صدقه و انفاق سنت فرستاده (ص)و ائمه معصومین(درود الله)میباشد،تا مسجد النبی کوهسنگی مشهد آنجا که نبی میفرمایند : شایسته ترین فرآورده بشر و شایسته ترین پس انداز وی صدقه میباشد.
صدقه یکی از ازمصادیق اخیر به یاد ماندنی میباشد. از مهمترین مصادیق صدقات مالی که گزینه مداقه و اعتنا پروردگار قرار گرفته میباشد، رحمت بدهی مرهون تهیدست(بقره، آیه ها ۲۷۸ و ۲۸۰)، عفو و بخشش خون قیمت از سوی خانواده کشته شده(نساء، آیه ۹۲)، رحمت از قصاص و دیده پوشی از قصاص سوای اخذ بهایی در قبال آن(مائده، آیه ۴۵) و وامداران تهیدست و ناتوان از پرداخت بدهی خود میباشد.(بقره، آیه ۲۸۰)
با نگاهی بهاین مفاد و مصادیق دانسته می گردد که صدقه گاه تا چه اندازه میتواند رابطه ها مالی اشخاص جامعه بلکه ارتباط ها انسانی را دگرگون سازد و خانواده هایی را از شقاوت و ایرادات عدیده ای رهایی بخشد. از این روست که صدقات تحت عنوان قرض و وام به آفریدگار معرفی شدهاست و آفریدگار در ارتباط واقعیت صدقه ، میفرماید که صدقه دادن، به منزله قرض و وام دادن به معبود میباشد و برای همین به صدقه دهندگان تعدادی موازی و جایزه مضاعف میدهد.(حدید، آیه ۱۸) و همینطور صدقه در تعادل رابطه ها اجتماعی و تهیه معاش اشخاص جامعه فقهی، نقش بسیار موثری را اجرا مینماید.
مبانی نظری:
سوابق شرعی مساله صدقه و انفاق در کتا ب گران قدر مسلمانها ،قرآن و روایات و احادیث ائمه معصومین و در لابه لای مشاجره عبادت بر همگان پرنور میباشد.کتب و مقاله ها و نقطه نهایی طومار های گوناگونی هر مورد از منظری خاص و به نحوه ای گوناگون به دستور صدقات و انفاق پرداخته اند . آیت الله جوادی آملی در جواب بدین پرسش که : تفاوت دفع بلا و رفع بلا چيست؟و در اين موضوع صدقه چه نقشى دارااست؟میفرمایند: دفع بلا، يعنى آدم كارى ایفا دهد كه بلا نيايد؛ مثل واكسنى كه آدم استعمال مى كند تا بيمار نشود. در واقع پيشگيرى میباشد. رفع بلا آن جا میباشد كه بلا آمده و بايد آن را برطرف كرد؛ مثل اين كه شخصى بيمار گردیده و بايد معالجه خواهد شد. صدقه هر دو كار را اعمال مى دهد. حجت الاسلام والمسلمین جواد محدثی نیزدر کتاب اخلاق و رفتار و معاشرت با نقل روایتی از پیامبر گرامی اسلامی التفات صدقه و اختصاصی نبودن آن در کارها مالی را تشریح نموده است .این تالیف کننده و متفحص حوزوی در کتاب خویش آورده میباشد: با شنیدن واژه صدقه، ذهنها فوری سراغ امداد مالی به تهیدستان یا این که پرت کردن سکه و اسکناسی در صندوق صدقات و امثال آن می رود.البته … این، فقط شکلهای عملی صدقه وجود ندارد. می اقتدار اهل صدقه بود، بی آنکه پول خرج کرد. اما کمکهای مالی، مکان خاصی دارااست که در هر اکنون و هر مکان عالی میباشد. ولی اصلی، اعتنا به حجم خوبی میباشد.
درکتابهای دیگری زیرا هفت سنبله از خسرو تقدسی نیا و اخلاص و انفاق شهید آیت الله سید عبدالحسین دستغیب به زمینه صدقه و انفاق پرداخته گردیدهاست.
طرز رسیدگی:
طریق مصرف شده در عده این نوشتهعلمی از نوع توصیفی- تحلیلی با بازرسی ی کتب و مقاله ها و نقطه پايان طومار هایی که بدین مسئله پرداخته اند و نیز مراجعه به متن نشانهها قرآنی و به کار گیری از این آیهها و روایات و احادیث است.
اهداف و کاربردها:
آشنایی اشکال صدقات و ذکر التفات و موردها به کار گیری آن در منابع دینی اسلام.
شناخت با معنای نه و واقعیت نه
استمرار و شاگرد شدن صفت مهربانی و انفاق در جامعه
الگوبرداری از نبی و ائمه معصومین در قضیه انفاق
صدقه چیست؟
صدقه در فرهنگ وتمدن معلوم از ریشه ی(صَ دَ قِ) [ ع . صدقة ] (اِ.) آن چه از محصول که برای رضای آفریدگار به بینوایان دهند .ودر فرهنگ و تمدن فارسی عمید، آنچه در منش آفریدگار به بینوایان میدهند به جهت اجر؛ چیزی که کسی برای سالم خویش و دفع بلا به عموم حاجتمند و مستحق می دهد.
صدقه کادوای میباشد از طرف اشخاص حقیقی وواقعی یا این که حقوقی با منظورهای خیریه و فایدهمند شدن اشخاص دیگر، داده میشود. صدقه ممکن میباشد به طورهای وجه عیب گیری، سرویس ها، وسایل مصرف شده یا این که به کار گیری نشدهای مانند پوشاک، اسباب و اثاثبازی، غذا و رسانگر، یاریهای ضروری مثلا امدادهای آدماز صمیم قلب، یاری به توسعه و نیازهای ضروری تن بشر مانند خون، اندام و لینک و پیوند باشد. ازدیدگاه اسلام ظلم از طرف هیچ شخصی پذیرفته وجود ندارد.وبدترین آن ظلم انسانها به یک دیگر میباشد که حسب احادیث شیعی آفریدگار هم آن رو موردعفو قرارنمیدهد.ممکن میباشد آدم دردوران قدمت خود به هم نوعان خود ظلم نماید ،ظلم جسمانی.معنوی. حیثیتی، مالی و….رویکرد رجوع و برگشت طلب رضایت مظلوم میباشد واگر سازه به دلایلی نتوان این رضایت رو استحصال کرد می بایست به نیابت از مظلوم صدقه اعطا کرد تا بلکه جبران ظلم گردد .
در منابع دینی، صدقه، هم دربارهی عبادات و هم در زمینه ی معاملات گزینه اشاره قرار گرفته و در هر دو حوزه، دارنده مصادیق و طبعاً یه خرده احکام ویژه میباشد. ولی صدقه زمینه ماده ۸۰۷قانون مدنی، مشخصاً ماهیت عقدی داراست؛ عقدی غیر معوّض که از دیگر عقود حتی هبه نیز ممتاز بوده و قبض، شرط ضرورت آن میباشد. تحقق صدقه، مشروط به دلیل معاملی خاص یعنی قصد نزدیکی میباشد و با فقدان این داعی، ممکن میباشد عقد، تعریف حقوقی دیگری یابد.( ابوعطا، فرزاد، ۱۳۹۳.
مراسم محرم و صفر در مسجد النبی کوهسنگی مشهد