تعالیم قرآن کریم و مهربان در عرصههای متعدد اجتماعی و اقتصادی و سیاسی و فرهنگی تعالیم کاملی میباشد. به همگی بعد ها و به کلیه نیازمندیهای بشر توجّه داراست. اینطور وجود ندارد که کنارهای از نیازهای بشر شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد را چشم باشد و بقیه بعدها نیاز بشر از نظر قرآن مغفول باقیمانده باشد. بدین ترتیب از منظر قانون ها و پایگاهّرات شخصی و اجتماعی هم این کتاب متقنترین کتاب میباشد.
این نصیب را خلاصه می کنم. غرض ویّل از هدف ها قرآن کریم ومهربان هدایت به شریعت و آیین اقوم میباشد رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد . آیین اقوم یعنی استوارترین آئین. استوارترین آئین در بعدها متفاوت اعتقادی و رفتاری قابل تبیین میباشد. اعتقادات قرآنی متقنترین اعتقادات، اخلاقیات قرآنی متقنترین اخلاقیّات و رفتارها و نظام ضوابط آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد قرآنی چه در عرصه سیاست، و چه در عرصه فرهنگ و تمدن و چه در عرصه اقتصاد و بقیه عرصههای معاش آدم متقنترین مقررات و مقررّات به شمار میروند.
2- بشارت به مؤمنان برای مشوق
مقصد دیگر و غرض دیگر از هدف ها قرآن کریم و مهربان بشارت به ثواب مسجد النبی کوهسنگی مشهد گسترده الهی برای مؤمنان پارسا میباشد. معبود متعال در قرآن می فرماید: «إِنَّ هذَا الْقُرْآنَ يَهْدي لِلَّتي هِيَ أَقْوَمُ وَ يُبَشِّرُ الْمُؤْمِنينَ الَّذينَ يَعْمَلُونَ الصَّالِحاتِ أَنَّ لَهُمْ أَجْراً كَبيراً»[2] قرآن آمده میباشد که بشارت دهد. قرآن آمده میباشد که آرزو دهد.
این بشارت قرآن هم در بردارنده ایمان به آخرت میباشد و ایمان بشر را به آخرت تقویت مینماید. توجّه بشر را معطوف به آخرت مینماید و هم به بشرها آرزو می بخشد. «وَ يُبَشِّرُ الْمُؤْمِنينَ الَّذينَ يَعْمَلُونَ الصَّالِحاتِ أَنَّ لَهُمْ أَجْراً كَبيراً» جایزه بزرگی در دست آنها میباشد. البتّه این بشارت به هر کسی داده نمی شود، به مؤمنانی که اهل فعالیت پارسا میباشند. ویّلاً بایستی مؤمن باشند، ایمان داشته باشند و ثانیاً اهل کار با تقوا باشند.
البتّه این نکته را می بایست اضافه کنیم کهاین ثواب عظیم هم قادر است ثواب پهناور جسمانی به شمار برود و هم ثواب پهناور معنوی و شیخ. در قیامت هم محرک جسمانی برای لذّت بردن جسم بشرها وجود دارااست و هم لذّات معنوی و روضه خوان که شاید بالاترین لذّات پردیس لذّات معنوی و روضه خوان باشد. افرادی که در فردوس از لذّت مناجات با خدای متعال فایدهمند می گردد بالاترین و برگزیدگان لذّتها را تجربیات مینمایند.
3- تهدید کافران
سومین مقصود و مقصد از هدف های قرآن کریم ومهربان ترساندن از عذاب الهی برای کافران میباشد. در همین آیه 9 سوره اسراء که گفتیم «وَ يُبَشِّرُ الْمُؤْمِنينَ الَّذينَ يَعْمَلُونَ الصَّالِحاتِ أَنَّ لَهُمْ أَجْراً كَبيراً»، پروردگار ادامه می دهد و در آیه 10 می فرماید: «وَ أَنَّ الَّذينَ لا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ أَعْتَدْنا لَهُمْ عَذاباً أَليماً». قرآن در پی این میباشد که هشدار دهد، ارعاب نماید، بیم دهد افرادی را که ایمان به آخرت ندارند. به آن ها خبر دهد که عذاب دردناکی معطل شما میباشد.
قرآن مهربان صرفا بشارت به فردوس نمیدهد. بشارت قرآن در کنار ارعاب بی نقص میگردد. به مؤمنین بشارت پردیس را میدهد و به کفّار تهدید و بیم از عذاب جهنم را مطرح مینماید. تربیت قرآن کریم و مهربان بر طبق استعمال از دو عنصر واهمه و رجاء میباشد. عنصر رجاء در پوسته بشارتهای قرآنی محقّق شدهاست و عنصر هراس در پوسته انذارهای قرآن.
اولیای الهی هم اینطور بودند. امیر المؤمنین (ع) و بقیه ائمّه (ع) هم نعمتهایی را که آفریدگار به مؤمنان وعده داده میباشد درخواست میکردند و در دعاهای خویش میخواستند خدای متعال این نعمتهای بهشتی را در مشت آنان بگذارد و هم نسبت به انذارهای قرآن مهربان و انذارهای قرآن کریم و مهربان شمّاس بودند، بیمبالات نبودند، به معبود جانبداری میبردند، میگریستند و شیون میکردند از اینکه مبادا فردای قیامت گرفتار عذاب الهی شوند.
البتّه ثواب گسترده، ثواب جسمانی و شیخ میباشد. عذاب الیم هم دو نوع میباشد، عذاب جسمانی و عذاب شیخ و معنوی. عذاب جسمانی این میباشد که جسم گنهکاران در قیامت گرفتار عذاب میشود و در جهنّم میسوزد و با گونه های و اقسام عذاب آیتم عقوبت خدای متعال قرار میگیرد.
امّا فراتر و بدتر از این عذابی میباشد که روح آنها می کشد. عذابی که قرآن میفرماید: «وَ لا يُكَلِّمُهُمُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ»[3] یک عدّهای میباشند که خدای متعال فردا با آن ها حرف نمیگوید، معبود متعال حیث لطف خویش را از آنان برمیگرداند. همینکه خداوند لحاظ لطف خویش را از کسی بردارد، در آن قوانینی که تمامی دیده نیاز به بخشش خداوند دوختند تعالیترین و بدترین عذاب برای بشر به شمار میرود.
خواری که به واسطه سوختن در قیامت بشر حس مینماید بدتر از خویش آن سوختن میباشد. در سوره آلعمران میخوانیم «رَبَّنا إِنَّكَ مَنْ تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَيْتَهُ»[4] خدایا سوختن حریق یک طرف، بدتر از سوزاندن حریق خواری میباشد که گرفتار جهنّبین میگردد. لذا در دعاهای قرآنی می خوانیم که مؤمنان به خداوند عرضه میدارا هستند «وَ لا تُخْزِنا يَوْمَ الْقِيامَةِ»[5] خدایا فردای قیامت مارا خوار و ذلیل مگردان. این هم سومی غرض و مقصد از هدف های قرآن کریم و مهربان میباشد.
4- بشارت به ملاقات با آفریدگار
مقصود دیگری که قرآن کریم و مهربان جزو هدف ها و هدف های خویش بیان نموده است بشارت به لقاءالله میباشد. خدای متعال می فرماید: قرآن آمده میباشد که شمارا به ملاقات پرورگار بشارت دهد. در سوره مبارکه کهف، آیه 110 پیغمبر گرامی اسلام (ص) مأمور می شود که اعلام نماید «قُلْ إِنَّما أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحى إِلَيَّ أَنَّما إِلهُكُمْ إِلهٌ واحِدٌ» ابلاغ نماید که وی بشری مثل سایرین میباشد که به وی وحی می شود.
بعد از آن فورا می فرماید: «فَمَنْ كانَ يَرْجُوا لِقاءَ رَبِّهِ» وی که اینراه را رفته میباشد، وی که با معبود ملاقات نموده است مسیر را به بقیه افراد هم علامت میدهد. چنانچه کسی آرزو بسته میباشد که خداوند را ملاقات نماید «فَلْيَعْمَلْ عَمَلاً صالِحاً وَ لا يُشْرِكْ بِعِبادَةِ رَبِّهِ أَحَداً» بایستی اهل فعالیت با تقوا باشد و هیچ کسی را در عبادت معبود با وی سهیم نکند، برای معبود سهم دار قرار ندهد، کفر نورزد.
پس قرآن مهربان مارا به ملاقات خدا بشارت می دهد و شرط آن این میباشد که آدم اهل شغل با تقوا و جلوگیری از بی دینی باشد. شغل مخلصانه موجب موفقیت یافتن بر ملاقات خداوند شود.
5- برقراری عدل و داد اجتماعی
از سایر هدف ها و هدف های قرآن مهربان برقراری عدل و داد و قسط اجتماعی میباشد. یکی هدف ها و هدف های قرآن مهربان این میباشد که در جامعه عدل و داد بر پا نماید، ظلم را از فی مابین پیروزشود، اختلاف طبقاتی را از در بین پیروز شود. افراد و اشخاص همگی در جامعه حس نمایند که داراهستند مزه شیرین عدل و داد را میچشند و از میوه پرثمر عدل و داد فایدهمند می گردند.
خدای متعال در آیه 25 سوره حدید اینطور میفرماید: «لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلَنا بِالْبَيِّناتِ وَ أَنْزَلْنا مَعَهُمُ الْكِتابَ وَ الْميزانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ» ما پیامبران خویش را با دلایل آشکار فرستادیم و به همپا آنها کتاب فرو فرستادیم، واحد سنجش فرو فرستادیم که غرض از کتاب ممکن میباشد کتاب آسمانی باشد و غرض از معیار دین الهی و آن دستوراتی که وسیله سنجش میباشد. غرض از بیّنات هم معجزاتی میباشد که پیامبران میآوردند. البتّه درخصوص فرستاده خاتم هر سه نکته در قرآن مهربان گردآوری گردیدهاست. قرآن هم مصداق بیّنات میباشد، هم کتاب آسمانی میباشد و هم دربرگیرنده آیینی میباشد کهاین آئین وسیله سنجش میباشد و لذا هم بیّخیر میباشد و هم کتاب میباشد و هم معیار میباشد.
امّا غرض از فرو صادر کردن این کتاب چه بود؟ «لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ» غرض این بود که عموم عدل و داد را به پا داراهستند. در واقع عموم ساخته شوند و عدل و داد پیشه شوند. قرآن آمده میباشد که عموم را بسازد. زمانی عموم ساخته شدند خویش به خویش به یکدیگر ظلم نمی کنند و یک جامعه بر طبق عدل را تشکیل خواهند بخشید.
تعالیم قرآن کریم و مهربان در عرصههای متعدد اجتماعی و اقتصادی و سیاسی و فرهنگی تعالیم کاملی میباشد. به همگی بعد ها و به کلیه نیازمندیهای بشر توجّه داراست. اینطور وجود ندارد که کنارهای از نیازهای بشر شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد را چشم باشد و بقیه بعدها نیاز بشر از نظر قرآن مغفول باقیمانده باشد. بدین ترتیب از منظر قانون ها و پایگاهّرات شخصی و اجتماعی هم این کتاب متقنترین کتاب میباشد.
این نصیب را خلاصه می کنم. غرض ویّل از هدف ها قرآن کریم ومهربان هدایت به شریعت و آیین اقوم میباشد رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد . آیین اقوم یعنی استوارترین آئین. استوارترین آئین در بعدها متفاوت اعتقادی و رفتاری قابل تبیین میباشد. اعتقادات قرآنی متقنترین اعتقادات، اخلاقیات قرآنی متقنترین اخلاقیّات و رفتارها و نظام ضوابط آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد قرآنی چه در عرصه سیاست، و چه در عرصه فرهنگ و تمدن و چه در عرصه اقتصاد و بقیه عرصههای معاش آدم متقنترین مقررات و مقررّات به شمار میروند.
2- بشارت به مؤمنان برای مشوق
مقصد دیگر و غرض دیگر از هدف ها قرآن کریم و مهربان بشارت به ثواب مسجد النبی کوهسنگی مشهد گسترده الهی برای مؤمنان پارسا میباشد. معبود متعال در قرآن می فرماید: «إِنَّ هذَا الْقُرْآنَ يَهْدي لِلَّتي هِيَ أَقْوَمُ وَ يُبَشِّرُ الْمُؤْمِنينَ الَّذينَ يَعْمَلُونَ الصَّالِحاتِ أَنَّ لَهُمْ أَجْراً كَبيراً»[2] قرآن آمده میباشد که بشارت دهد. قرآن آمده میباشد که آرزو دهد.
این بشارت قرآن هم در بردارنده ایمان به آخرت میباشد و ایمان بشر را به آخرت تقویت مینماید. توجّه بشر را معطوف به آخرت مینماید و هم به بشرها آرزو می بخشد. «وَ يُبَشِّرُ الْمُؤْمِنينَ الَّذينَ يَعْمَلُونَ الصَّالِحاتِ أَنَّ لَهُمْ أَجْراً كَبيراً» جایزه بزرگی در دست آنها میباشد. البتّه این بشارت به هر کسی داده نمی شود، به مؤمنانی که اهل فعالیت پارسا میباشند. ویّلاً بایستی مؤمن باشند، ایمان داشته باشند و ثانیاً اهل کار با تقوا باشند.
البتّه این نکته را می بایست اضافه کنیم کهاین ثواب عظیم هم قادر است ثواب پهناور جسمانی به شمار برود و هم ثواب پهناور معنوی و شیخ. در قیامت هم محرک جسمانی برای لذّت بردن جسم بشرها وجود دارااست و هم لذّات معنوی و روضه خوان که شاید بالاترین لذّات پردیس لذّات معنوی و روضه خوان باشد. افرادی که در فردوس از لذّت مناجات با خدای متعال فایدهمند می گردد بالاترین و برگزیدگان لذّتها را تجربیات مینمایند.
3- تهدید کافران
سومین مقصود و مقصد از هدف های قرآن کریم ومهربان ترساندن از عذاب الهی برای کافران میباشد. در همین آیه 9 سوره اسراء که گفتیم «وَ يُبَشِّرُ الْمُؤْمِنينَ الَّذينَ يَعْمَلُونَ الصَّالِحاتِ أَنَّ لَهُمْ أَجْراً كَبيراً»، پروردگار ادامه می دهد و در آیه 10 می فرماید: «وَ أَنَّ الَّذينَ لا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ أَعْتَدْنا لَهُمْ عَذاباً أَليماً». قرآن در پی این میباشد که هشدار دهد، ارعاب نماید، بیم دهد افرادی را که ایمان به آخرت ندارند. به آن ها خبر دهد که عذاب دردناکی معطل شما میباشد.
قرآن مهربان صرفا بشارت به فردوس نمیدهد. بشارت قرآن در کنار ارعاب بی نقص میگردد. به مؤمنین بشارت پردیس را میدهد و به کفّار تهدید و بیم از عذاب جهنم را مطرح مینماید. تربیت قرآن کریم و مهربان بر طبق استعمال از دو عنصر واهمه و رجاء میباشد. عنصر رجاء در پوسته بشارتهای قرآنی محقّق شدهاست و عنصر هراس در پوسته انذارهای قرآن.
اولیای الهی هم اینطور بودند. امیر المؤمنین (ع) و بقیه ائمّه (ع) هم نعمتهایی را که آفریدگار به مؤمنان وعده داده میباشد درخواست میکردند و در دعاهای خویش میخواستند خدای متعال این نعمتهای بهشتی را در مشت آنان بگذارد و هم نسبت به انذارهای قرآن مهربان و انذارهای قرآن کریم و مهربان شمّاس بودند، بیمبالات نبودند، به معبود جانبداری میبردند، میگریستند و شیون میکردند از اینکه مبادا فردای قیامت گرفتار عذاب الهی شوند.
البتّه ثواب گسترده، ثواب جسمانی و شیخ میباشد. عذاب الیم هم دو نوع میباشد، عذاب جسمانی و عذاب شیخ و معنوی. عذاب جسمانی این میباشد که جسم گنهکاران در قیامت گرفتار عذاب میشود و در جهنّم میسوزد و با گونه های و اقسام عذاب آیتم عقوبت خدای متعال قرار میگیرد.
امّا فراتر و بدتر از این عذابی میباشد که روح آنها می کشد. عذابی که قرآن میفرماید: «وَ لا يُكَلِّمُهُمُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ»[3] یک عدّهای میباشند که خدای متعال فردا با آن ها حرف نمیگوید، معبود متعال حیث لطف خویش را از آنان برمیگرداند. همینکه خداوند لحاظ لطف خویش را از کسی بردارد، در آن قوانینی که تمامی دیده نیاز به بخشش خداوند دوختند تعالیترین و بدترین عذاب برای بشر به شمار میرود.
خواری که به واسطه سوختن در قیامت بشر حس مینماید بدتر از خویش آن سوختن میباشد. در سوره آلعمران میخوانیم «رَبَّنا إِنَّكَ مَنْ تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَيْتَهُ»[4] خدایا سوختن حریق یک طرف، بدتر از سوزاندن حریق خواری میباشد که گرفتار جهنّبین میگردد. لذا در دعاهای قرآنی می خوانیم که مؤمنان به خداوند عرضه میدارا هستند «وَ لا تُخْزِنا يَوْمَ الْقِيامَةِ»[5] خدایا فردای قیامت مارا خوار و ذلیل مگردان. این هم سومی غرض و مقصد از هدف های قرآن کریم و مهربان میباشد.
4- بشارت به ملاقات با آفریدگار
مقصود دیگری که قرآن کریم و مهربان جزو هدف ها و هدف های خویش بیان نموده است بشارت به لقاءالله میباشد. خدای متعال می فرماید: قرآن آمده میباشد که شمارا به ملاقات پرورگار بشارت دهد. در سوره مبارکه کهف، آیه 110 پیغمبر گرامی اسلام (ص) مأمور می شود که اعلام نماید «قُلْ إِنَّما أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحى إِلَيَّ أَنَّما إِلهُكُمْ إِلهٌ واحِدٌ» ابلاغ نماید که وی بشری مثل سایرین میباشد که به وی وحی می شود.
بعد از آن فورا می فرماید: «فَمَنْ كانَ يَرْجُوا لِقاءَ رَبِّهِ» وی که اینراه را رفته میباشد، وی که با معبود ملاقات نموده است مسیر را به بقیه افراد هم علامت میدهد. چنانچه کسی آرزو بسته میباشد که خداوند را ملاقات نماید «فَلْيَعْمَلْ عَمَلاً صالِحاً وَ لا يُشْرِكْ بِعِبادَةِ رَبِّهِ أَحَداً» بایستی اهل فعالیت با تقوا باشد و هیچ کسی را در عبادت معبود با وی سهیم نکند، برای معبود سهم دار قرار ندهد، کفر نورزد.
پس قرآن مهربان مارا به ملاقات خدا بشارت می دهد و شرط آن این میباشد که آدم اهل شغل با تقوا و جلوگیری از بی دینی باشد. شغل مخلصانه موجب موفقیت یافتن بر ملاقات خداوند شود.
5- برقراری عدل و داد اجتماعی
از سایر هدف ها و هدف های قرآن مهربان برقراری عدل و داد و قسط اجتماعی میباشد. یکی هدف ها و هدف های قرآن مهربان این میباشد که در جامعه عدل و داد بر پا نماید، ظلم را از فی مابین پیروزشود، اختلاف طبقاتی را از در بین پیروز شود. افراد و اشخاص همگی در جامعه حس نمایند که داراهستند مزه شیرین عدل و داد را میچشند و از میوه پرثمر عدل و داد فایدهمند می گردند.
خدای متعال در آیه 25 سوره حدید اینطور میفرماید: «لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلَنا بِالْبَيِّناتِ وَ أَنْزَلْنا مَعَهُمُ الْكِتابَ وَ الْميزانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ» ما پیامبران خویش را با دلایل آشکار فرستادیم و به همپا آنها کتاب فرو فرستادیم، واحد سنجش فرو فرستادیم که غرض از کتاب ممکن میباشد کتاب آسمانی باشد و غرض از معیار دین الهی و آن دستوراتی که وسیله سنجش میباشد. غرض از بیّنات هم معجزاتی میباشد که پیامبران میآوردند. البتّه درخصوص فرستاده خاتم هر سه نکته در قرآن مهربان گردآوری گردیدهاست. قرآن هم مصداق بیّنات میباشد، هم کتاب آسمانی میباشد و هم دربرگیرنده آیینی میباشد کهاین آئین وسیله سنجش میباشد و لذا هم بیّخیر میباشد و هم کتاب میباشد و هم معیار میباشد.
امّا غرض از فرو صادر کردن این کتاب چه بود؟ «لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ» غرض این بود که عموم عدل و داد را به پا داراهستند. در واقع عموم ساخته شوند و عدل و داد پیشه شوند. قرآن آمده میباشد که عموم را بسازد. زمانی عموم ساخته شدند خویش به خویش به یکدیگر ظلم نمی کنند و یک جامعه بر طبق عدل را تشکیل خواهند بخشید.

مراسم محرم و صفر در مسجد النبی کوهسنگی مشهد