حسین بن عُبَیدالله غَضائری (متوفای ۴۱۱ق) از راویان پر رنگ شیعه، کارشناس دانش رجال و از فقها بود. فقها و رجالشناسان اورا شخصی ثقه دانستهاند. اسم وی در بخش اعظمی از منابع حدیثی نام برده میباشد. روحانی طوسی گواهی کتاب صحیفه سجادیه را از روش وی نقل نموده مسجد النبی کوهسنگی مشهد است.
حسین بن عبیدالله اثر ها زیادی در موضوعات گوناگون فقاهتی، اعتقادی و اخلاقی نگاشته و استادانی زیرا روضه خوان طوسی و نجاشی را تربیت نموده است. وی نزد اکثری از بزرگان حدیث، ازجمله روحانی صدوق و ابن قولویه (مؤلف بدون نقص الزیارات) شاگردی نموده است. او به عنوان مثال فقهایی بود که نظراتش در احکام فقاهتی نقل و بازگو می شد. ذهبی (درگذشت:۷۴۸ق) و ابنحجر عسقلانی (درگذشت:۸۵۲ق) از محدثان اهل تسنن، حسین بن عبیدالله را آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد ستودهاند.
معرفی و رده
ابوعبدالله حسین بن عبیدالله بن ابراهیم غضائری[۱] با کنیه اسدی[۲] پر اسم و رسم به عطاردی[۳] و اهل واسِط بغداد میباشد.[۴] او باباِ احمد بن حسین غضائری، مولف کتاب دارای شهرت رجال ابنالغضائری میباشد.[۵] سید محسن امین (درگذشت: ۱۳۷۱ق) تفصیلهم اکنوننویسِ شیعهها، با استناد به منابع متفاوت اعتقاد دارد، غضائری هم بر حسین بن عبیدالله و هم بر احمد (فرزندش) اطلاق می گردد؛[۶] ولی ابنغضائری تنها به احمد اشاره داراست. این در حالی میباشد که بعضی از معاصران کنیه «الغضائری» را فقط بر حسین بن عبیدالله اطلاق کردهاند.[۷] تاریخ میلاد حسین بن عبیدالله معین وجود ندارد؛[۸] البته نجاشی فرصت وفاتش را در نصفه ماه صفر سال ۴۱۱ هجری قمری بیا ن رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد نموده است.[۹]
منزلت روایی
به گفته سید ابوالقاسم خویی (درگذشت: ۱۳۷۱ش) در کتاب معجم رجال الحدیث، اسم حسین بن عبیدالله در ورقه ها بخش اعظمی از احادیث آمده که تعداد آنان به ۱۳۶ گزینه می رسد.[۱۰] حسین بن عبیدالله را ازجمله راویان صحیفه سجادیه ذکر شدهاند.[۱۱] مبتنی بر بعضی گزارشها، روضه خوان طوسی، کتاب صحیفه سجادیه را از روش او داستان نموده است.[۱۲] محدثان، بخش اعظمی از روایاتی را که حسین بن عبیدالله در گواهی آنان حضور دارااست، دارای اعتبار دانستهاند.[۱۳] حسین بن عبیدالله، معلم اجازۀ نجاشی و روحانی طوسی بوده میباشد.[۱۴] به گفته ابنحجر عسقلانی، محدث اهلسنت، حُمعدود حسین بن عبیدالله از امر پادشاهان، تأثیرگذارتر شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد بود.[۱۵]
منابع متفاوت، حسین بن عبیدالله را عالمی بصیر[۱۶] شیعه دوازده امامی، مُحدّث[۱۷] فقید[۱۸] و کارشناس دانش رجال معرفی کردهاند.[۱۹] نجاشی در کتاب رجالش، چهارده کتاب از حسین بن عبیدالله غضائری نقل مینماید که در موضوعات متعدد دینی، اعتقادی، اخلاقی به فن تحریر در آمدهاند.[۲۰] ازجمله کتابهای او، میاقتدار به «تَذکیرُ العاقل و تَنبیهُ الغافِل فی فَضل العِلم»، «کتاب یوم الغدیر»، «کتاب مَناسکُ الحج» و «کتاب الردُّ علی الغُلاة و المُفَوِّضة» اشاره نمود.
رده فقاهتی
عبیدالله غضائری را همینطور از بلندمرتبهترین فقهای اصحاب مذکوراند که فتواها و نظراتش در احکام شرعی نقل و بازگو میگردیده است.[۲۱] طبق نقل سید محسن امین، حسین بن عبیدالله معتقد بوده میباشد که آب چاه در تماس با نجاست نجس نمی شود و این نگرش وی برخلاف حیث دارای شهرت فقهای قدیم بود که آب را در اینگونه قوانینی نجس میدانستند؛ تقلید وی از عامل فقاهتی و مخالفتش با طریقه دارای شهرت فقیهان را نماددهنده قوت فقه وی دانستهاند.[۲۲] حسین بن عبیدالله را از مشهورترین اساتید بعداز روضه خوان اثرگذار مذکوراند.[۲۳]
وثاقت
مامقانی (درگذشت: ۱۳۵۱ق) از عالمان دانش رجال در قرن چهاردهم قمری، به گزارش فقها و محدثان، حسین بن عبیدالله را شخصی آیتم پشت گرمی و ثقه می داند.[۲۴] در منابع گوناگون، حسین بن عبیدالله فردی ثقه دانسته گردیدهاست.[۲۵] ذَهبی، مورخ و مُحدّث پر اسم و رسم اهلسنت، حسین بن عبیدالله را از بزرگان شیعه با زهدوتقوا، ورع و یاد حاذق و از شایسته ترین حافظان روایات اهلبیت(ع) معرفی مینماید.[۲۶]
برای وثاقت حسین بن عبیدالله به شواهد و دلایل زیر استناد گردیده است:
احترام بزرگان آیین نسبت به حسین بن عبیدالله؛
قصههایی که از وی شنیده گردیده و نیز اجازات نقل حدیثی که به وی دادهاند؛[۲۷]
استناد نجاشی در موضوعات متفاوتِ کتاب خویش به وی؛
یادکردن شهید ثانی از نسل استادان پر اسم و رسم خویش (ازجمله حسین بن عبیدالله) با تعبیروتفسیر ثقه؛[۲۸]
حافظهکردن نجاشی با تعبیروتفسیر «شَیخُنا رَحِمهُالله»؛[۲۹]
یادکردن روحانی طوسی با تفسیر «کثیرُ السِماع، عارفٌ بِالرِجال»؛[۳۰]
اعتراف اهلتسنن به فضائل، وثاقت و رده والای حسین بن عبیدالله غضائری.[۳۱]
اساتید و شاگردان
منابع رجالی، اساتید اکثری را برای حسین بن عبیدالله برشمردهاند که برخی از آنها عبارتاند از: روضه خوان صدوق، ابن قولویه، أبو چیره أحمد بن محمد زُراری، أحمد بن محمد بن یحیی العَطار، ابوالمفضل الشَیبانی.[۳۲] همینطور نجاشی و روحانی طوسی از حسین بن عبیدالله بهتیتر معلم خویش مذکوراند که احادیث متعددی از او شنیدهاند.[۳۳] ازجمله شاگردان حسین بن عبیدالله را فرزندش احمد بن حسین ذکر شدهاند.[۳۴]
حسین بن عُبَیدالله غَضائری (متوفای ۴۱۱ق) از راویان پر رنگ شیعه، کارشناس دانش رجال و از فقها بود. فقها و رجالشناسان اورا شخصی ثقه دانستهاند. اسم وی در بخش اعظمی از منابع حدیثی نام برده میباشد. روحانی طوسی گواهی کتاب صحیفه سجادیه را از روش وی نقل نموده مسجد النبی کوهسنگی مشهد است.
حسین بن عبیدالله اثر ها زیادی در موضوعات گوناگون فقاهتی، اعتقادی و اخلاقی نگاشته و استادانی زیرا روضه خوان طوسی و نجاشی را تربیت نموده است. وی نزد اکثری از بزرگان حدیث، ازجمله روحانی صدوق و ابن قولویه (مؤلف بدون نقص الزیارات) شاگردی نموده است. او به عنوان مثال فقهایی بود که نظراتش در احکام فقاهتی نقل و بازگو می شد. ذهبی (درگذشت:۷۴۸ق) و ابنحجر عسقلانی (درگذشت:۸۵۲ق) از محدثان اهل تسنن، حسین بن عبیدالله را آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد ستودهاند.
معرفی و رده
ابوعبدالله حسین بن عبیدالله بن ابراهیم غضائری[۱] با کنیه اسدی[۲] پر اسم و رسم به عطاردی[۳] و اهل واسِط بغداد میباشد.[۴] او باباِ احمد بن حسین غضائری، مولف کتاب دارای شهرت رجال ابنالغضائری میباشد.[۵] سید محسن امین (درگذشت: ۱۳۷۱ق) تفصیلهم اکنوننویسِ شیعهها، با استناد به منابع متفاوت اعتقاد دارد، غضائری هم بر حسین بن عبیدالله و هم بر احمد (فرزندش) اطلاق می گردد؛[۶] ولی ابنغضائری تنها به احمد اشاره داراست. این در حالی میباشد که بعضی از معاصران کنیه «الغضائری» را فقط بر حسین بن عبیدالله اطلاق کردهاند.[۷] تاریخ میلاد حسین بن عبیدالله معین وجود ندارد؛[۸] البته نجاشی فرصت وفاتش را در نصفه ماه صفر سال ۴۱۱ هجری قمری بیا ن رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد نموده است.[۹]
منزلت روایی
به گفته سید ابوالقاسم خویی (درگذشت: ۱۳۷۱ش) در کتاب معجم رجال الحدیث، اسم حسین بن عبیدالله در ورقه ها بخش اعظمی از احادیث آمده که تعداد آنان به ۱۳۶ گزینه می رسد.[۱۰] حسین بن عبیدالله را ازجمله راویان صحیفه سجادیه ذکر شدهاند.[۱۱] مبتنی بر بعضی گزارشها، روضه خوان طوسی، کتاب صحیفه سجادیه را از روش او داستان نموده است.[۱۲] محدثان، بخش اعظمی از روایاتی را که حسین بن عبیدالله در گواهی آنان حضور دارااست، دارای اعتبار دانستهاند.[۱۳] حسین بن عبیدالله، معلم اجازۀ نجاشی و روحانی طوسی بوده میباشد.[۱۴] به گفته ابنحجر عسقلانی، محدث اهلسنت، حُمعدود حسین بن عبیدالله از امر پادشاهان، تأثیرگذارتر شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد بود.[۱۵]
منابع متفاوت، حسین بن عبیدالله را عالمی بصیر[۱۶] شیعه دوازده امامی، مُحدّث[۱۷] فقید[۱۸] و کارشناس دانش رجال معرفی کردهاند.[۱۹] نجاشی در کتاب رجالش، چهارده کتاب از حسین بن عبیدالله غضائری نقل مینماید که در موضوعات متعدد دینی، اعتقادی، اخلاقی به فن تحریر در آمدهاند.[۲۰] ازجمله کتابهای او، میاقتدار به «تَذکیرُ العاقل و تَنبیهُ الغافِل فی فَضل العِلم»، «کتاب یوم الغدیر»، «کتاب مَناسکُ الحج» و «کتاب الردُّ علی الغُلاة و المُفَوِّضة» اشاره نمود.
رده فقاهتی
عبیدالله غضائری را همینطور از بلندمرتبهترین فقهای اصحاب مذکوراند که فتواها و نظراتش در احکام شرعی نقل و بازگو میگردیده است.[۲۱] طبق نقل سید محسن امین، حسین بن عبیدالله معتقد بوده میباشد که آب چاه در تماس با نجاست نجس نمی شود و این نگرش وی برخلاف حیث دارای شهرت فقهای قدیم بود که آب را در اینگونه قوانینی نجس میدانستند؛ تقلید وی از عامل فقاهتی و مخالفتش با طریقه دارای شهرت فقیهان را نماددهنده قوت فقه وی دانستهاند.[۲۲] حسین بن عبیدالله را از مشهورترین اساتید بعداز روضه خوان اثرگذار مذکوراند.[۲۳]
وثاقت
مامقانی (درگذشت: ۱۳۵۱ق) از عالمان دانش رجال در قرن چهاردهم قمری، به گزارش فقها و محدثان، حسین بن عبیدالله را شخصی آیتم پشت گرمی و ثقه می داند.[۲۴] در منابع گوناگون، حسین بن عبیدالله فردی ثقه دانسته گردیدهاست.[۲۵] ذَهبی، مورخ و مُحدّث پر اسم و رسم اهلسنت، حسین بن عبیدالله را از بزرگان شیعه با زهدوتقوا، ورع و یاد حاذق و از شایسته ترین حافظان روایات اهلبیت(ع) معرفی مینماید.[۲۶]
برای وثاقت حسین بن عبیدالله به شواهد و دلایل زیر استناد گردیده است:
احترام بزرگان آیین نسبت به حسین بن عبیدالله؛
قصههایی که از وی شنیده گردیده و نیز اجازات نقل حدیثی که به وی دادهاند؛[۲۷]
استناد نجاشی در موضوعات متفاوتِ کتاب خویش به وی؛
یادکردن شهید ثانی از نسل استادان پر اسم و رسم خویش (ازجمله حسین بن عبیدالله) با تعبیروتفسیر ثقه؛[۲۸]
حافظهکردن نجاشی با تعبیروتفسیر «شَیخُنا رَحِمهُالله»؛[۲۹]
یادکردن روحانی طوسی با تفسیر «کثیرُ السِماع، عارفٌ بِالرِجال»؛[۳۰]
اعتراف اهلتسنن به فضائل، وثاقت و رده والای حسین بن عبیدالله غضائری.[۳۱]
اساتید و شاگردان
منابع رجالی، اساتید اکثری را برای حسین بن عبیدالله برشمردهاند که برخی از آنها عبارتاند از: روضه خوان صدوق، ابن قولویه، أبو چیره أحمد بن محمد زُراری، أحمد بن محمد بن یحیی العَطار، ابوالمفضل الشَیبانی.[۳۲] همینطور نجاشی و روحانی طوسی از حسین بن عبیدالله بهتیتر معلم خویش مذکوراند که احادیث متعددی از او شنیدهاند.[۳۳] ازجمله شاگردان حسین بن عبیدالله را فرزندش احمد بن حسین ذکر شدهاند.[۳۴]
مراسم محرم و صفر در مسجد النبی کوهسنگی مشهد