محمد بن حسن عسکری(ع) دارای اسم و رسم به امام مهدی(عج)، امام فرصت شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد و حجت بن الحسن (متولد ۲۵۵ق)، دوازدهمین و واپسین امام شیعه دوازدهامامی میباشد. شیعهها معتقدند، وی به عبارتی مهدی موعود میباشد که بعد از عصر زمانبر غایب بودن، ظهور خواهد کرد. زمان امامت وی بعداز رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد شهیدشدن پدرش امام حسن عسکری(ع) در سال ۲۶۰ق استارت شدهاست.
بر پایه ی منابع شیعه، حکومت عباسی در زمان امامت امام حسن عسکری(ع) درصدد یافتن فرزند آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد او بهتیتر مهدی و جانشین بابا بود؛ ازاینرو، ولادت امام فرصت(عج) پنهان نگه داشته شد و جز تعدادی بدن از یاران خاص امام یازدهم شیعه ها کسی اورا ندید. به همین عامل بعداز شهید شدن امام عسکری(ع)، برخی از شیعهها در گیر شک وتردید گردیده و فرقههایی در جامعه شیعه به وجود آمد و گروهی از شیعهها، از جعفر کَذّاب، مسجد النبی کوهسنگی مشهد عموی امام فرصت(عج)، تقلید کردند. درین وضعیت توقیعات امام مجال که عموماً خطاب به شیعه ها نوشته میشد و بوسیله نائبان خاص به اگاهی عموم میرسید، موجب ثبت مجدد تشیع شوید؛ تا جایی که در قرن چهارم قمری از در میان فرقههایی که بعداز شهیدشدن امام یازدهم از شیعه منشعب گردیده بودند، فقط شیعه دوازدهامامی مانده بود.
امام مجال(عج) بعداز شهیدشدن پدرش، در غایب بودن صغرا به راز موفقیت و درین دوران به واسطه چهار نائب خاص با شیعهها رابطه داشت. از سال ۳۲۹ق، رابطه عموم با وی از منش نائبان خاص نیز نقطه پايان یافت و عصر غایب بودن کبرا استارت شد. عالمان شیعه درباره دلایل و جزئیات قدمت وقتگیر امام مجال، تبیینهایی ارائه نمودهاند و در روایات معصومان، غایب بودن وی به خورشید پشت ابر تشبیه گردیده است.
به باور شیعه ها، امام مهدی(عج) زنده میباشد و در بعدی ظهور خواهد کرد و به یاروهمدم یارانش، حکومتی جهانی برپا مینماید و عالم را که پراز ظلم و ستم گردیده، پراز عدل و بخشید میکند. در احادیث اسلامی، بر انتظار فرج تأکید متعددی گردیده و شیعه ها این احادیث را بهمعنای انتظار ظهور امام مجال(عج) میدانند.
مفسران شیعه مبنی بر احادیث، پارهای از آیهها قرآن را اشاره به امام فرصت(عج) دانستهاند. روایات اکثری نیز درباره امام مجال، معاش و غایب بودن و حکومت وی نقل گردیدهاست. بیان شده بیش تر از ۲۰۰۰ کتاب به گویشها و موضوعات متفاوت درباره امام مهدی درج شده میباشد.
اهلسنت فردی با اسم مهدی را منجی آخرالزمان دانسته و اورا از نسل رسول(ص) تلقی نمودهاند؛ با این درحال حاضر تنی چند از آنان معتقدند که وی در بعدی متولد گردد. درین بین بعضی از علمای اهلسنت همانند سبط ابنجوزی و ابنطلحه شافعی، همچون شیعهها معتقدند که مهدی موعود به عبارتی فرزند امام حسن عسکری(ع) میباشد که در سال ۲۵۵ق به جهان آمده میباشد.
دعا ها و ذکر ها فراوانی برای رابطه با امام فرصت(عج) در بعد از ظهر غایب بودن نقل گردیدهاست؛ مانند دعای فرج، دعای قول، دعای ندبه، زیارت آلیاسین و نماز امام مجال. برخی از روایات، دیدار با امام مجال در بعد از ظهر غایب بودن را ممکن دانستهاند و برخی از عالمان شیعه حکایتهایی از دیدار بعضی اشخاص با حضرت را بیان کردهاند. اماکن زیادی به امام فرصت نسبت داده شده میباشد؛ مثلا سرداب غایب بودن در سامرا، مسجد سهله در کوفه و مسجد جمکران در قم.
اسم، لقبها و لقبها
نوشتهیعلمیٔ مهم: فهرست لقبها و کنیههای امام مهدی(ع)
در روایات شیعه، برای امام دوازدهم اسمهایی همانند محمد، احمد و عبدالله نام برده میباشد. با این تمامی وی بین شیعه ها بیشتر با کنیه مهدی شناخته می شود.[۱] بر طبق روایات متفاوت، وی همنام فرستاده اسلام میباشد.[۲] در بعضا روایات و منابع مکتوب شیعه مانند الکافی و کمالالدین، اسم وی با حروف غیر وابسته و بهشکل «م ح م د» آمده میباشد.[۳] این جدانویسی به منجر روایات میباشد که بردن اسمِ اورا ممنوع کردهاند.[۴]
نهی از اسم بردن
نوشتهیعلمیٔ اساسی: تسمیة المهدی
روایات فراوانی در منابع شیعه، بردن اسم اساسی امام دوازدهم را نهی کردن کرده و حرام دانستهاند.[۵] دو عقیده پر اسم و رسم درباره این احادیث وجود داراست: عقیده ابتدا از آنِ عده ای مثل سید مرتضی، فاضل مقداد، متفحص حلی و علامه حلی میباشد کهاین حرمت را منحصر به فرد مجال تقیه میدانند و در مقابل، میرداماد و محدث نوری این حرامبودن را در آحاد زمان پیش از ظهور روان دانستهاند.[۶] مجلسی نخستین در کتاب لوامع صاحبقرانی در گستردن اینجانب لا یحضره الفقیه از روضه خوان بهایی نقل کرده که وی بردن اسم اساسی(محمد) را روا میدانست البته این فعالیت را در بعد از ظهر غایب بودن صغریٰ (به سبب ساز شناسایی امام و دسترسی معاندان بر وی) حرام دانسته و در غایت براین اطمینان میباشد که زیرا در روایات از تصریح به اسم حضرت تا قبل از ظهور نهی گردیده است؛ ممکن میباشد ممنوعیت بردن نام (م ح م د) در بعدازظهر غایب بودن کبریٰ هم باشد البته در بعدازظهر غایب بودن صغریٰ حرمتش بیشتر باشد.[۷]
لقبها و لقب ها
امام دوازدهم شیعه ها، در منابع متعدد و دعا ها و زیارات با القاب و لقبهای اکثری وصف گردیدهاست. محدث نوری در کتاب نجم الثاقب به حدود ۱۸۲ اسم و کنیه اشاره کرده و در کتاب «اسمطومار حضرت مهدی(عج)» حدود ۳۱۰ نام و کنیه برای امام آمده میباشد. بعضا از القابی که محدث نوری برشمرده اینگونه میباشد: مهدی، قائم، بقیةالله، منتقم، موعود، مالکالزمان، خاتمالاوصیاء، منتَظَر، حجةالله، احمد، ابوالقاسم، ابوصالح، خاتمالائمه، خلیفةالله، پارسا، مالکالامر.[۸]
اسم و لقب ها امام دوازدهم شیعه ها در منابع اهلسنت نیز آمده میباشد؛ هرچند دراین منابع، بیشتر از تیتر «مهدی» مصرف شده و لقبها و خصوصیتهای دیگر کمتر نام برده و کنیه «قائم» در منابع اهلسنت بهندرت یافت می شود.[۹]
محمد بن حسن عسکری(ع) دارای اسم و رسم به امام مهدی(عج)، امام فرصت شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد و حجت بن الحسن (متولد ۲۵۵ق)، دوازدهمین و واپسین امام شیعه دوازدهامامی میباشد. شیعهها معتقدند، وی به عبارتی مهدی موعود میباشد که بعد از عصر زمانبر غایب بودن، ظهور خواهد کرد. زمان امامت وی بعداز رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد شهیدشدن پدرش امام حسن عسکری(ع) در سال ۲۶۰ق استارت شدهاست.
بر پایه ی منابع شیعه، حکومت عباسی در زمان امامت امام حسن عسکری(ع) درصدد یافتن فرزند آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد او بهتیتر مهدی و جانشین بابا بود؛ ازاینرو، ولادت امام فرصت(عج) پنهان نگه داشته شد و جز تعدادی بدن از یاران خاص امام یازدهم شیعه ها کسی اورا ندید. به همین عامل بعداز شهید شدن امام عسکری(ع)، برخی از شیعهها در گیر شک وتردید گردیده و فرقههایی در جامعه شیعه به وجود آمد و گروهی از شیعهها، از جعفر کَذّاب، مسجد النبی کوهسنگی مشهد عموی امام فرصت(عج)، تقلید کردند. درین وضعیت توقیعات امام مجال که عموماً خطاب به شیعه ها نوشته میشد و بوسیله نائبان خاص به اگاهی عموم میرسید، موجب ثبت مجدد تشیع شوید؛ تا جایی که در قرن چهارم قمری از در میان فرقههایی که بعداز شهیدشدن امام یازدهم از شیعه منشعب گردیده بودند، فقط شیعه دوازدهامامی مانده بود.
امام مجال(عج) بعداز شهیدشدن پدرش، در غایب بودن صغرا به راز موفقیت و درین دوران به واسطه چهار نائب خاص با شیعهها رابطه داشت. از سال ۳۲۹ق، رابطه عموم با وی از منش نائبان خاص نیز نقطه پايان یافت و عصر غایب بودن کبرا استارت شد. عالمان شیعه درباره دلایل و جزئیات قدمت وقتگیر امام مجال، تبیینهایی ارائه نمودهاند و در روایات معصومان، غایب بودن وی به خورشید پشت ابر تشبیه گردیده است.
به باور شیعه ها، امام مهدی(عج) زنده میباشد و در بعدی ظهور خواهد کرد و به یاروهمدم یارانش، حکومتی جهانی برپا مینماید و عالم را که پراز ظلم و ستم گردیده، پراز عدل و بخشید میکند. در احادیث اسلامی، بر انتظار فرج تأکید متعددی گردیده و شیعه ها این احادیث را بهمعنای انتظار ظهور امام مجال(عج) میدانند.
مفسران شیعه مبنی بر احادیث، پارهای از آیهها قرآن را اشاره به امام فرصت(عج) دانستهاند. روایات اکثری نیز درباره امام مجال، معاش و غایب بودن و حکومت وی نقل گردیدهاست. بیان شده بیش تر از ۲۰۰۰ کتاب به گویشها و موضوعات متفاوت درباره امام مهدی درج شده میباشد.
اهلسنت فردی با اسم مهدی را منجی آخرالزمان دانسته و اورا از نسل رسول(ص) تلقی نمودهاند؛ با این درحال حاضر تنی چند از آنان معتقدند که وی در بعدی متولد گردد. درین بین بعضی از علمای اهلسنت همانند سبط ابنجوزی و ابنطلحه شافعی، همچون شیعهها معتقدند که مهدی موعود به عبارتی فرزند امام حسن عسکری(ع) میباشد که در سال ۲۵۵ق به جهان آمده میباشد.
دعا ها و ذکر ها فراوانی برای رابطه با امام فرصت(عج) در بعد از ظهر غایب بودن نقل گردیدهاست؛ مانند دعای فرج، دعای قول، دعای ندبه، زیارت آلیاسین و نماز امام مجال. برخی از روایات، دیدار با امام مجال در بعد از ظهر غایب بودن را ممکن دانستهاند و برخی از عالمان شیعه حکایتهایی از دیدار بعضی اشخاص با حضرت را بیان کردهاند. اماکن زیادی به امام فرصت نسبت داده شده میباشد؛ مثلا سرداب غایب بودن در سامرا، مسجد سهله در کوفه و مسجد جمکران در قم.
اسم، لقبها و لقبها
نوشتهیعلمیٔ مهم: فهرست لقبها و کنیههای امام مهدی(ع)
در روایات شیعه، برای امام دوازدهم اسمهایی همانند محمد، احمد و عبدالله نام برده میباشد. با این تمامی وی بین شیعه ها بیشتر با کنیه مهدی شناخته می شود.[۱] بر طبق روایات متفاوت، وی همنام فرستاده اسلام میباشد.[۲] در بعضا روایات و منابع مکتوب شیعه مانند الکافی و کمالالدین، اسم وی با حروف غیر وابسته و بهشکل «م ح م د» آمده میباشد.[۳] این جدانویسی به منجر روایات میباشد که بردن اسمِ اورا ممنوع کردهاند.[۴]
نهی از اسم بردن
نوشتهیعلمیٔ اساسی: تسمیة المهدی
روایات فراوانی در منابع شیعه، بردن اسم اساسی امام دوازدهم را نهی کردن کرده و حرام دانستهاند.[۵] دو عقیده پر اسم و رسم درباره این احادیث وجود داراست: عقیده ابتدا از آنِ عده ای مثل سید مرتضی، فاضل مقداد، متفحص حلی و علامه حلی میباشد کهاین حرمت را منحصر به فرد مجال تقیه میدانند و در مقابل، میرداماد و محدث نوری این حرامبودن را در آحاد زمان پیش از ظهور روان دانستهاند.[۶] مجلسی نخستین در کتاب لوامع صاحبقرانی در گستردن اینجانب لا یحضره الفقیه از روضه خوان بهایی نقل کرده که وی بردن اسم اساسی(محمد) را روا میدانست البته این فعالیت را در بعد از ظهر غایب بودن صغریٰ (به سبب ساز شناسایی امام و دسترسی معاندان بر وی) حرام دانسته و در غایت براین اطمینان میباشد که زیرا در روایات از تصریح به اسم حضرت تا قبل از ظهور نهی گردیده است؛ ممکن میباشد ممنوعیت بردن نام (م ح م د) در بعدازظهر غایب بودن کبریٰ هم باشد البته در بعدازظهر غایب بودن صغریٰ حرمتش بیشتر باشد.[۷]
لقبها و لقب ها
امام دوازدهم شیعه ها، در منابع متعدد و دعا ها و زیارات با القاب و لقبهای اکثری وصف گردیدهاست. محدث نوری در کتاب نجم الثاقب به حدود ۱۸۲ اسم و کنیه اشاره کرده و در کتاب «اسمطومار حضرت مهدی(عج)» حدود ۳۱۰ نام و کنیه برای امام آمده میباشد. بعضا از القابی که محدث نوری برشمرده اینگونه میباشد: مهدی، قائم، بقیةالله، منتقم، موعود، مالکالزمان، خاتمالاوصیاء، منتَظَر، حجةالله، احمد، ابوالقاسم، ابوصالح، خاتمالائمه، خلیفةالله، پارسا، مالکالامر.[۸]
اسم و لقب ها امام دوازدهم شیعه ها در منابع اهلسنت نیز آمده میباشد؛ هرچند دراین منابع، بیشتر از تیتر «مهدی» مصرف شده و لقبها و خصوصیتهای دیگر کمتر نام برده و کنیه «قائم» در منابع اهلسنت بهندرت یافت می شود.[۹]

مسجد النبی کوهسنگی مشهد: مرکز فرهنگی و اجتماعی محله